Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme, Türkiye
Tez Danışmanı: Berrin Filizöz
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Günümüzün yoğun rekabet ortamında işletmelerin başarısı, ast-üst ilişkilerinin uyumlu ve etkin bir biçimde işlemesine bağlıdır. Bu uyum ise büyük ölçüde işletmelerin benimsedikleri yönetim anlayışıyla şekillenmektedir. Paternalizmin egemen olduğu işletmelerde liderler (yöneticiler) çalışanlara tıpkı bir babanın evlatlarına davrandığı gibi davranırlar. Dolayısıyla, liderler çalışanlarının hayatlarının her yönüyle derinlemesine ilgilenir, çalışanlar da gönüllü olarak bunu kabul ederler. Liderlerin sergileyecekleri bu tutum ve davranışlar ise çalışanların performans, canlılık, bağlılık, iş doyumu ve çalışan mutluluğu gibi konular üzerinde etkide bulunmaktadır. Bu tezin temel amacı; paternalist liderliğin çalışanların mesleki canlılıkları üzerine etkisinde onların mutluluklarının aracı rolünün belirlenmesidir. Araştırmanın evrenini İzmir‟de Catering hizmeti veren Bortar Group‟un tüm çalışanları oluşturmaktadır (N:1120). Çalışmanın örneklemini ise anketleri gönüllü olarak cevaplayan 428 kişi oluşturmaktadır. Anketlerden elde edilen veriler SPSS 23 İstatistiksel analiz programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada İzmir Bortar Group Catering işletmesinde çalışanların, liderlerinin kendilerine paternalist davranışlar sergileyip sergilemediklerini, bu davranışların onların mesleki canlılıklarını etkileyip etkilemediğini belirlemek ve bunda mutlu olma durumlarının aracı rolünü ortaya koyabilmek amaçlanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilere öncelikle normal dağılım testi yapılmış, sonrasında ise açıklayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Elde edilen faktörlere göre araştırmanın modeli oluşturulmuş ve model test edildikten sonra da doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yapılmıştır. Araştırmanın aracılık modeli ise Macro Prosess aracılık uygulaması ile analiz edilmiştir. Sonuç itibariyle paternalist liderliğin çalışanların mesleki canlılıklarına olan etkisinde çalışan mutluluğu olumlu bir katkı sağlamıştır.
Anahtar Kelimeler: Paternalist Liderlik, Mesleki Canlılık, Çalışan Mutluluğu, Catering İşletmeleri.