Geleneksel, CAD-CAM, 3D Baskılı ve Işıkla Sertleşen Protez Kaide Materyallerinin Yapay Dişler ile Olan Bağlanma Dayanımlarının Karşılaştırılması
Tez Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Faik Tuğut
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışmada geleneksel ve güncel yöntemlerle üretilen kaide materyallerinin farklı yapay dişler arasındaki bağlanma dayanımlarının karşılaştırılması amaçlanmaktadır. Çalışmada 4 farklı yöntemle üretilen (Geleneksel, CAD-CAM, 3D yazıcı ve ışıkla sertleşen UDMA) protez kaide materyali ve 3 farklı yapay diş (akrilik, izosit ve 3D reçinesi ile üretilen diş) kullanıldı. Tüm kaide örnekleri 5,0 mm çapında ve 2,5 mm kalınlığında disk şeklinde üretildi. Yapay diş örnekleri ise üst 1. Molar diş olarak seçilip her birinin oklüzal yüzey tarafı otopolimerize akrilik reçine içerisine gömüldü. Bağlantı yüzeyine ise 4 farklı kaide materyaline özgün yapıştırma metodu uygulanarak diş ile kaide bağlantısı sağlandı. Bağlanma işlemi tamamlanan tüm örneklere termal siklus cihazında 5-55°C'de 5000 devir yapıldı. Termal siklus işleminden sonra örneklere universal test cihazında 5 mm/dk kafa hızında makaslama bağlanma dayanım testi uygulanıp değerler megapaskal (MPa) olarak kaydedildi. Kopma tipleri (adeziv, koheziv ve kombine kopma) yönünden değerlendirildi. Çalışmada elde edilen veriler SPSS (ver: 23.0) programına yüklenerek verilerin değerlendirilmesinde parametrik test varsayımları yerine getirilmediğinden (Shapiro-Wilk), bağımsız ikiden fazla gruptan elde edilen ölçümler karşılaştırılırken Kruskal Wallis testi, analiz sonucunda farklılık yapan grup ya da grupları bulabilmek için Mann Whitney U testi uygulandı. Yanılma düzeyi 0,05 olarak alındı. Tüm gruplara ait bağlanma dayanımı ölçümleri karşılaştırıldığında gruplar arası farklılık önemli bulundu (p<0,05). Çalışmanın sonucunda en yüksek bağlanma dayanımı değeri CAD-CAM kaide-izosit diş grubunda (13,95 ± 0,94 MPa) görüldü. En düşük değerler ise 3D kaide-akrilik diş (0,88 ± 0,12 MPa) ve 3D kaide-izosit diş (0,81 ± 0,11 MPa) gruplarında görüldü. Tüm gruplarda adeziv kopma tipi yaygın olarak gözlemlendi. Kaide üretim yönteminin veya yapay diş içeriğinin değişmesinin kaide-diş arasındaki bağlanma dayanımına etkisinin olduğu belirlendi.