Matematik ve Fen Bilimleri Öğretmenlerinin Bire Bir Özel Ders Algıları

Creative Commons License

TÜRKDOGAN A., Bütün M., YILDIZ A., TOKMAK N.

Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, cilt.15, sa.1, ss.798-816, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu araştırmanın amacı, matematik ve fen bilimleri öğretmenlerinin bire bir özel derslere yönelik algılarını belirlemek ve bu algıların çeşitli demografik ve mesleki değişkenlere göre anlamlı biçimde farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Çalışma nicel araştırma yaklaşımıyla yürütülmüş olup betimsel tarama modeline dayanmaktadır. Araştırmanın örneklemini Türkiye’de çeşitli illerde görev yapan 175 matematik ve fen bilimleri öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler, Özel Derse Yönelik Algı Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgular, öğretmenlerin özel derslere yönelik algılarının cinsiyet, yaş, branş ve mesleki deneyim değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı biçimde farklılaşmadığını göstermektedir. Buna karşılık öğretmenlerin özel ders verme geçmişleri, öğrenim durumları ve özel ders anlatım sürelerine göre algılarında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Özellikle özel ders verme deneyimine sahip öğretmenlerin özel ders uygulamalarına daha eleştirel yaklaştıkları, ileri akademik eğitime sahip öğretmenlerin ise özel dersin eğitim sistemi üzerindeki etkilerini daha sorgulayıcı bir bakış açısıyla değerlendirdikleri görülmüştür. Araştırma sonuçları, öğretmen algılarının yalnızca bireysel özelliklere bağlı olarak şekillenmediğini; öğretmenlerin özel dersle kurdukları deneyimsel ilişki ve eğitim sisteminin yapısal özelliklerinin bu algılar üzerinde belirleyici olduğunu ortaya koymaktadır. Bu bağlamda özel ders olgusunun öğretmen perspektifinden çok boyutlu bir yapıya sahip olduğu ve eğitim politikalarının planlanmasında dikkate alınması gereken önemli bir olgu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma, özel ders uygulamalarına yönelik öğretmen temelli değerlendirmelerin geliştirilmesine ve alanda yapılacak yeni araştırmalara kuramsal ve uygulamalı katkılar sunmaktadır.
The aim of this study is to determine mathematics and science teachers’ perceptions of one-to-one private tutoring and to examine whether these perceptions differ significantly according to various demographic and professional variables. The study was conducted using a quantitative research approach and is based on a descriptive survey design. The sample of the study consists of 175 mathematics and science teachers working in different provinces of Türkiye. Data were collected using the Private Tutoring Perception Scale. The findings indicate that teachers’ perceptions of private tutoring do not differ significantly according to gender, age, teaching branch, or professional experience. However, significant differences were found in teachers’ perceptions based on their private tutoring experience, educational background, and the duration of their private tutoring practice. In particular, teachers with private tutoring experience were found to approach private tutoring practices more critically, while teachers with higher academic qualifications tended to evaluate the effects of private tutoring on the education system from a more questioning perspective. The results of the study reveal that teachers’ perceptions are shaped not only by individual characteristics but also by their experiential relationship with private tutoring and the structural characteristics of the education system. In this respect, private tutoring emerges as a multidimensional phenomenon from the teachers’ perspective and represents an important issue that should be taken into consideration in the planning of educational policies. This study contributes both theoretically and practically to the development of teacher-based evaluations of private tutoring and to future research in the field.