Giyilebilir Teknolojik Ürünlere Güven Ölçeğinin Türkçeye Uyarlama ve Geçerlilik Çalışması


Creative Commons License

Karaca Ş., Öniz C.

İŞLETME BILIMI DERGISI, cilt.14, sa.2, ss.348-366, 2026 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 14 Sayı: 2
  • Basım Tarihi: 2026
  • Dergi Adı: İŞLETME BILIMI DERGISI
  • Derginin Tarandığı İndeksler: Central & Eastern European Academic Source (CEEAS), Directory of Open Access Journals, TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.348-366
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Öz: Teknolojik gelişmeler, giyilebilir ürünlere olan ilgiyi giderek artırmaktadır. Bu ürünler bireysel farkındalığı artırma ve fiziksel aktiviteyi teşvik etme açısından önemli bir potansiyele sahip olmakla birlikte, kullanıcılarda çeşitli güvenlik ve gizlilik endişelerine yol açmaktadır. Veri gizliliği, güvenlik, sistem şeffaflığı, geçerlilik ve teknik yeterlilik gibi unsurlar, kullanıcıların bu teknolojileri benimseme ve sürdürülebilir kullanım niyetlerini doğrudan ya da dolaylı biçimde etkileyebilmektedir. Bu endişeler, kullanıcıların ürünü tercih etmemesine ya da kısa sürede bırakmasına neden olabilmektedir. Bu nedenle tüketicilerin güven algısı ile beklenti ve kaygılarının ölçülmesi, işletmelere ürün geliştirme ve pazarlama stratejileri konusunda yol gösterici olabilir.

Bu çalışma, Rupp ve arkadaşları (2018) tarafından geliştirilen "Giyilebilir Teknoloji Güven Ölçeği"nin Türkçeye uyarlanarak geçerlilik ve güvenilirliğini incelemektedir. Orijinal ölçekteki 16 madde ve 5 alt boyut, dil uyarlama süreçlerinden geçirilerek Türkçe form oluşturulmuştur. 18 yaş ve üzeri 433 giyilebilir teknoloji kullanıcısından 5'li Likert tipi ölçek aracılığıyla veri toplanmıştır. Yapılan analizler, orijinal yapının Türkçe uyarlamada da korunduğunu göstermiştir. Cronbach's Alpha katsayısı 0,950 olarak hesaplanmış; bu değer mükemmel düzeyde iç tutarlılığa işaret etmektedir. Doğrulayıcı faktör analizi (DFA) sonuçları modelin kabul edilebilir ve mükemmel uyum sınırları içinde olduğunu ortaya koymuştur. Bulgular, ölçeğin Türkçe formunun giyilebilir teknolojiye yönelik güven algısını geçerli ve güvenilir biçimde ölçebildiğini göstermektedir. Bu alanda Türkçeye uyarlanmış benzer bir aracın henüz bulunmaması, söz konusu ölçeğin literatürdeki önemli bir boşluğu doldurduğuna ve gelecekteki araştırmalara katkı sağlayacağına işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler: Giyilebilir Teknoloji, Teknoloji Güven Ölçeği, Geçerlilik, Güvenilirlik

Abstract: Technological advancements have steadily increased interest in wearable products. While these products hold significant potential for enhancing individual awareness and promoting physical activity, they also give rise to various security and privacy concerns among users. Factors such as data privacy, security, system transparency, validity, and technical competence may directly or indirectly influence users' intentions to adopt and sustain the use of these technologies. Such concerns can lead users to avoid the product altogether or abandon it shortly after adoption. Therefore, measuring consumers' trust perceptions along with their expectations and concerns may serve as a valuable guide for businesses in shaping product development and marketing strategies.

This study examines the validity and reliability of the "Wearable Technology Trust Scale," developed by Rupp et al. (2018), adapted into Turkish. The original scale's 16 items and 5 subscales were subjected to the necessary language adaptation procedures to produce the Turkish form. Data were collected from 433 wearable technology users aged 18 and older using a 5-point Likert-type scale. The analyses confirmed that the original factor structure was preserved in the Turkish adaptation. Cronbach's Alpha coefficient was calculated as 0.950, indicating excellent internal consistency. Confirmatory factor analysis (CFA) results demonstrated that the model fell within acceptable and excellent fit indices. The findings suggest that the Turkish form of the scale can validly and reliably measure trust perceptions toward wearable technology. The absence of a comparable instrument adapted into Turkish in this field indicates that the scale addresses a significant gap in the literature and is poised to contribute to future research.

Keywords: Wearable Technology, Technology Trust Scale, Validity, Reliability