Femvertising Yaklaşımla Femtrafik Mücadelesi Üzerine Bir İnceleme

Tanrıverdi A. B.

Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.36, sa.Kadın Araştırmaları, ss.239-256, 2026 (TRDizin)

Özet

Araştırmada trafikteki kadınların güçlü imajlarının ön plana çıkarılması hedeflenmiş, femvertising desen kullanılmıştır. Otomobil imgesindeki agresif-eril erkeksi imajlar eleştirilmiş, femvertising yaklaşımla güçlü ve feminen imajlar öne çıkarılmıştır. Teorik çerçeve postmodern feminist kurama dayanmakta; örnek grubunu Porshe Taycan otomobil reklam filmi ve kadın sürücüler oluşturmaktadır. Reklam filmi görsellik, üretilen dil, mekan bağlamlarıyla kesitsel olarak incelenmiş; ardından kadın sürücülerden yarı yapılandırılmış mülakatla veri toplanmıştır. Tematik analizin yapıldığı çalışmada Braun ve Clarke ile Coutés’ın teknikleri kullanılmıştır. Bulgularda trafikteki kadına yönelik toplumsal cinsiyet yargıları eleştirilmekte; kadınların erkeklerden daha iyi araç kullandığı görülmektedir. Kadınların gündelik yaşamlarında ve medyada trafikteki erkeklerle mücadele ettikleri söylenebilir. Erkek sürücüler trafikteki kadınlara kendilerini güvensiz hissettirmekte; kendi riskli davranışlarına meşru zemin oluşturmaktalardır. Trafiğin agresif hegemonik yapısı kadınlara güvenli otomobili tercih ettiren unsurlardandır. Otomobilin kadınlar için özgürlük kapsamlı feminist değeri vardır. Trafikte kadının güçlü temsili için femtrafik kavramı öne sürülmüştür. Trafikte kadına yönelik ayrımcılığa karşı toplumsal farkındalığın geliştirilmesi, akademik ve kurumsal çalışmaların artırılması femtrafik hareket için önemlidir.