Akademik Veri Yönetim Sistemi
ADALYA, sa.28, ss.705-728, 2025 (AHCI, Scopus)
Early Bronze Age Idol and Figurines from Panaztepe ÜMİT ÇAYIR TIĞLI* * Asst. Prof. Dr. Ümit Çayır Tığlı, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Arkeoloji Bölümü, Sivas, Türkiye. E-mail: umitcayir58@gmail.com ; https://orcid.org/0000-0002-3725-1626 Abstract Figurines and idols, in varying proportions, have been found in almost every excavated center in the Western Anatolia region. The question of their function and the role they played in the social structure has been a subject of scholarly inquiry since the 19th century, drawing attention not only in archaeology but also in various fields of science and art. This study examines the idols and figurines unearthed during the Panaztepe excavations, specifically from the early phase of the Early Bronze Age 2, found in street and domestic contexts that reflect the characteristics of the Aegean Settlement Model. The architectural layout and ceramic tradition of the Panaztepe settlement demonstrate affinities with both the Western Anatolian coastal zone and the Eastern Aegean Islands. Accordingly, this paper aims to document the idols and figurines from Panaztepe, compare them with those from contemporary cultures and discuss theoretical approaches related to their interpretation. Keywords: Early Bronze Age, figurine, idol, Western Anatolia, Panaztepe Öz Batı Anadolu Bölgesi’nde kazısı yapılmış hemen her merkezde, oranları değişmekle birlikte figürin ve idoller bulunmaktadır. Bu eser grubunun kullanım amaçları ve içinde bulundukları sosyal yapıda hangi amaca hizmet ettikleri sorusu, 19. yy.’ın başlarından günümüze kadar hem arkeoloji hem de çeşitli bilim ve sanat dallarında dikkat çekici konulardan biri olmuştur. Bu makale, Panaztepe Kazısı Erken Tunç Çağı 2’nin erken evresinde, Ege Yerleşim Modeli özellikleri gösteren sokak ve evlerin içerisinde bulunmuş olan idol ve figürinleri sunmaktadır. Panaztepe Erken Tunç Çağı yerleşiminin hem idol / figürin özelinde hem de mimari düzenleme ve seramik geleneğinde, Batı Anadolu sahil kesimi ve doğu Ege adalarıyla benzer özellikler sergilemektedir. Bu çalışmada Panaztepe idol ve figürinlerinin tanıtılması ve çağdaş kültürlerle buluntuların karşılaştırmasının yanı sıra konu üzerindeki teorik yaklaşımlara da değinilmektedir. Anahtar Kelimeler: Erken Tunç Çağı, figürin, idol, Batı Anadolu Bölgesi, Panaztepe