Akademik Veri Yönetim Sistemi
Türk Akademik Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, cilt.8, sa.2, ss.200-212, 2025 (Hakemli Dergi)
ÖZ
Günümüz teknolojik gelişmelerin ivme kazanması, pazarlama disiplininde de yapısal ve stratejik dönüşümleri beraberinde getirmiştir. Özellikle dijitalleşmenin etkisiyle, tüketici beklentileri kişiselleştirilmiş ve deneyim odaklı uygulamalara evrilmiştir. Bu dönüşüm bağlamında öne çıkan genişletilmiş gerçeklik (XR) kavramı, sanal gerçeklik (VR), artırılmış gerçeklik (AR) ve karma gerçeklik (MR) teknolojilerini kapsayan bütüncül bir üst kavram olarak literatürde yerini almıştır. Bu kapsamda çalışma, gerçeklik teknolojilerinin pazarlama literatüründeki yerini ortaya koymak amacıyla bibliyometrik bir analiz sunmaktadır. Çalışma, 2016-2025 yılları arasında Web of Science veri tabanında "marketing" başlığıyla taranan ve “virtual reality”, “augmented reality”, “mixed reality” ve “extended reality” anahtar kelimelerini içeren ve yalnızca işletme alanına ait makaleri değerlendirmeye alınmıştır. Elde edilen bulgular, artırılmış gerçeklik, sanal gerçeklik ve karma gerçeklik teknolojilerinin pazarlama stratejileri ve uygulamaları üzerindeki dönüştürücü etkisini gözler önüne sermektedir. Gerçekleştirilen analiz, söz konusu teknolojilerden yararlanmak isteyen akademisyenler ve uygulayıcılar için önemli içgörüler sunmaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma; araştırmacıların atıf ve yayın ağlarında öne çıkan yazarları, ülkeleri, kurumları ve yeni eğilimleri tanıyarak pazarlama stratejilerinde gerçeklik teknolojilerini daha etkili kullanabilmelerine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Ayrıca, ilgili alanda çalışma yapmayı planlayan araştırmacılar için yol gösterici bir ön analiz niteliği taşımaktadır.
ABSTRACT
The acceleration of technological developments today has brought about structural and strategic transformations in the field of marketing. Particularly due to the impact of digitalization, consumer expectations have evolved towards personalized and experience-focused applications. In this context of transformation, the concept of extended reality (XR) has emerged as a comprehensive umbrella term encompassing virtual reality (VR), augmented reality (AR), and mixed reality (MR) technologies. Within this scope, the study presents a bibliometric analysis to reveal the place of reality technologies in the marketing literature. The study evaluated articles published between 2016 and 2025 in the Web of Science database under the heading “marketing” that included the keywords “virtual reality,” “augmented reality,” “mixed reality,” and “extended reality” and were exclusively related to the field of business. The findings reveal the transformative impact of augmented reality, virtual reality, and mixed reality technologies on marketing strategies and practices. The analysis provides important insights for academics and practitioners seeking to leverage these technologies. In conclusion, this study aims to help researchers identify prominent authors, countries, institutions, and emerging trends in citation and publication networks, thereby enabling them to use reality technologies more effectively in their marketing strategies. It also serves as a preliminary analysis to guide researchers planning to conduct work in this field.