SAĞLIK ÇALIŞANLARINDA İŞ YAŞAM KALİTESİ İLE YENİLİKÇİ İŞ DAVRANIŞLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ: SİVAS İLİ ÖRNEĞİ

karatepe h., AY F. A.

Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, cilt.27, sa.3, ss.1063-1089, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu çalışmanın amacı, sağlık çalışanlarında iş yaşam kalitesinin (İYK) yenilikçi iş davranışlarını (YİD) yordama düzeyini incelemektir. Evren Sivas ilindeki Cumhuriyet Üniversitesi Hastanesi ile merkez ve ilçe devlet hastanelerinde (toplam dokuz hastane) görev yapan sağlık çalışanlarından oluşmaktadır. Araştırmada nicel yöntem kullanılmış ve veriler çevrim içi ve yüz yüze anket yöntemiyle toplanmıştır. Kolayda örnekleme yöntemiyle 1074 kişiye ulaşılmıştır. Veriler LİSREL 8.7 ve SPSS 25.0 istatistik programlarıyla analiz edilmiştir. Analiz sürecinde frekans dağılımları, güvenirlik ve doğrulayıcı faktör analizi, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi, korelasyon, çoklu, basit ve hiyerarşik regresyon analizleri uygulanmıştır. Bulgular, iş yaşam kalitesinin yenilikçi iş davranışlarının anlamlı bir yordayıcısı olduğunu ve yenilikçi iş davranışındaki varyansın %37,3'ünün iş yaşam kalitesi tarafından açıklandığını göstermiştir. İş yaşam kalitesinin iş ve kariyer memnuniyeti, işi kontrol edebilme ve genel iyi olma boyutlarının yenilikçi iş davranışlarını anlamlı biçimde yordadığı, buna karşılık iş yaşamındaki stres, iş-aile yaşam dengesi ve çalışma koşullarının yordayıcı katkısının istatistiksel olarak anlamlı olmadığı tespit edilmiştir. Hiyerarşik regresyon analizi sonuçları, iş yaşam kalitesinin demografik özellikler kontrol edildiğinde dahi yenilikçi iş davranışlarını anlamlı biçimde yordadığını ortaya koymuştur. Sonuçlar, sağlık yöneticilerinin ve insan kaynakları yöneticilerinin sağlık çalışanlarının yenilikçi iş davranışlarını teşvik ederken iş ve kariyer memnuniyeti, iş kontrolü ve genel refah boyutlarını öncelikli olarak ele almalarının önemli olduğuna işaret etmektedir.
The aim of this study is to examine the predictive level of quality of work life (QWL) on innovative work behaviors (IWB) among healthcare professionals. The population consists of healthcare professionals working at Cumhuriyet University Hospital in Sivas province, as well as at central and district state hospitals (a total of nine hospitals). A quantitative method was employed in the study, and the data were collected through online and face-to-face survey methods. Using a convenience sampling method, 1,074 participants were reached. The data were analyzed using LISREL 8.7 and SPSS 25.0 statistical software. During the analysis process, frequency distributions, reliability and confirmatory factor analyses, independent samples t-test, one-way analysis of variance, correlation, multiple regression, simple regression, and hierarchical regression analyses were conducted. The findings indicate that quality of work life is a significant predictor of innovative work behaviors and that 37.3% of the variance in innovative work behaviors is explained by quality of work life. It was determined that the dimensions of job and career satisfaction, control over work, and general well-being significantly predict innovative work behaviors, whereas the predictive contribution of stress at work, work-family balance, and working conditions is not statistically significant. The hierarchical regression analysis further revealed that quality of work life significantly predicts innovative work behaviors even after controlling for demographic characteristics. The results indicate that healthcare managers and human resource managers should prioritize job and career satisfaction, job control, and general well-being while encouraging innovative work behaviors among healthcare professionals.