Bilgece Farkındalık ve Mutluluk Arasındaki İlişkide Zihin Gezinmesinin Aracı Rolü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA YILDIRIM
Danışman: Hakan Sarıçam
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmanın temel amacı, bilgece farkındalık ve mutluluk arasındaki ilişkide zihin gezinmesinin aracı rolü olup olmadığını test etmektir. Bu amaca ek olarak araştırmanın değişkenleri cinsiyet, eğitim düzeyi (lisans, lisansüstü), öğrenci yerleştirme sınavındaki puan türü, romantik ilişki durumu gibi demografik değişkenler üzerinden karşılaştırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Türkiye'nin birçok farklı üniversitesinde eğitim görmekte olan, kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile seçilen 689 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Beş Faktörlü Bilgece Farkındalık Ölçeği-Kısa Formu, Zihin Gezinmesi Ölçeği ve Oxford Mutluluk Ölçeği-Kısa Formu aracılığıyla toplanmıştır. Analiz kısmında Pearson momentler çarpımı korelasyon analizi, Hayes Model 4 aracılık analizi, çoklu regresyon analizi, ANOVA, bağımsız örneklemler t-testi kullanılmıştır. Bulgulara göre; bilgece farkındalık ve mutluluk arasında pozitif, bilgece farkındalık ile zihin gezinmesi arasında negatif, zihin gezinmesi ile mutluluk arasında da negatif ilişki vardır. Bilgece farkındalık ve zihin gezinmesi analize birlikte dahil edildiğinde mutluluktaki varyansın %34.2'sini açıklamaktadır. Ayrıca bilgece farkındalık ve mutluluk arasındaki ilişkide zihin gezinmesinin kısmi aracı rolü olduğu tespit edilmiştir. Erkeklerin bilgece farkındalık puan ortalamaları, kadınların bilgece farkındalık puan ortalamalarından anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Kadınların ise zihin gezinmesi puan ortalamaları, erkeklerin zihin gezinmesi puan ortalamalarından istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Lisansüstü eğitim almakta olan öğrencilerin bilgece farkındalık puan ortalamaları, lisans eğitimi almakta olanların bilgece farkındalık puan ortalamalarından anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Diğer taraftan, lisans ve lisansüstü eğitim görmekte olan öğrencilerin zihin gezinmesi ve mutluluk puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark yoktur. Eşit ağırlık puan türüne sahip öğrencilerin bilgece farkındalık puan ortalamaları sayısal puan türüne sahip öğrencilerin puan ortalamasından anlamlı olarak daha yüksektir. En yüksek zihin gezinmesi, en düşük mutluluk puan ortalamasına sahip öğrenciler dil puan türü ile yerleşen öğrencilerdir. Romantik ilişki yaşamakta olan öğrencilerin bilgece farkındalık ve mutluluk puan ortalamaları, romantik ilişki yaşamıyor olanların puan ortalamalarından anlamlı bir şekilde yüksektir. Diğer taraftan romantik ilişki yaşamıyor olanların zihin gezinmesi puan ortalamaları, romantik ilişki yaşamakta olanlarınkinden anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Araştırma bulguları, literatürde yer alan benzer çalışmaların bulguları ışığında tartışılmıştır.