Kronik obstrüktif akciğer hastalarında egzersiz kapasitesinin yağsız vücut kitlesi ve vücut kitle indeksi ile ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞE ÇINAR

Danışman: SULHATTİN ARSLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kronik obstrüktif akciğer hastalığında (KOAH) sistemik enflamasyon, hipoksi, protein yapımında azalma, protein yıkımında artma, kortikosteroidler, hipermetabolizma ve endokrinolojik anormallikler gibi faktörlerle iskelet kas fonksiyon bozukluğu oluşur. İskelet kas güçsüzlüğü, KOAH'ın temel sistemik belirtilerinden birisidir. Solunum ve iskelet kaslarında meydana gelen değişikliklerle oluşan güçsüzlük nedeniyle dispne ve egzersiz kapasitesinde azalma ortaya çıkmaktadır. Altı dakika yürüme testi (6 DYT) KOAH gibi diğer solunumsal hastalıklarda işlevsel egzersiz kapasitesi için önemli hale gelmiştir. KOAH'da bozulmuş egzersiz kapasitesi ve periferal kas zayıflığına belirgin olarak katkıda bulunan kas kütlesi kaybı, yağsız vücut kitlesindeki (YVK) azalma aracılığıyla gösterilebilir. Vücut kitle indeksi (VKİ) ve mortalite arasındaki ilişki KOAH'ın şiddetine göre değişiklik göstermektedir. Şiddetli KOAH hastalarında ise mortalite oranı VKİ arttıkça azalmaktadır. Bu çalışmanın amacı; KOAH'lı hastalarda iskelet kas disfonksiyonu olabileceğinden dolayı YVK ve VKİ'nin egzersiz kapasitesi üzerinde etkisinin olup olmamasını incelemektir. Çalışmamız; 30.09.2014-30.01.2015 tarihleri arasında Cumhuriyet Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Polikliniğine başvuran Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease (GOLD) 2014'e göre KOAH tanısı almış 70 KOAH hastası ve kontrol grubu olarak 70 sağlıklı birey değerlendirmeye alınarak yapılmıştır. Hastaların VKİ, YVK, vücut yağ kitlesi (VYK), VYK yüzdesi ise TANITA body composition analyzer (TBF-300) aleti ile ölçülmüştür. Altı DYT yapılmıştır. Çalışmamızdaki tüm olguların yaş ortalaması 58.96±11.95 olup, kontrol grubunda sigara içme oranı daha yüksek bulunmuştur. Kontrol grubunun VYK ölçüm ortalaması, VYK yüzde düzeyi, 6 DYT hasta grubundan daha yüksek olarak tespit edilmiştir. Hasta grubunu ağırlık derecelerine göre 2 gruba ayırıp baktığımızda ise, 6 DYT ile VKİ, YVK, VYK arasında bir ilişki saptanmamıştır. Çalışmamızda ağır olmayan KOAH grubunda VKİ, VYK ile FEV1 ve FVC arasında ters yönlü, YVK ile FEV1 ve FVC arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki saptanmıştır. Ağır olan KOAH grubunda ise YVK ile FEV1 ve FVC arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Sonuç olarak, 6 DYT testinin hasta grubunda daha düşük saptanması KOAH'lı hastalarda egzersiz kapasitesinin etkilendiğini göstermektedir. Çalışmamızda solunum fonksiyon testleri ile VKİ, YVK arasındaki anlamlı ilişki bize vücut kompozisyon değişikliklerinin KOAH'lı hastalarda önemli bir yer tuttuğunu göstermektedir. Altı DYT ile VKİ, YVK, VYK arasında bir ilişki saptanmamış olup, bu parametreleri esas alan daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.