Hemodiyaliz hastalarında eğitim programının sıvı kontrolü ve diyete uyum üzerindeki etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İÇ HASTALIKLARI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA BAŞER

Danışman: MUKADDER MOLLAOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

bu araştırma, hemodiyaliz hastalarına verilen eğitim programının sıvı kontrolü ve diyete uyum üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapılan yarı deneysel bir çalışmadır. Özel Sivas Diyaliz Merkezi'nde gerçekleştirilen araştırma Girişim Grubu (N=38) ve Kontrol Grubu (N=40) olmak üzere 78 birey üzerinde yapılmıştır. Çalışma verileri Hasta Tanıtım Formu, Diyaliz Diyet ve Sıvı Kısıtlama Ölçeği (DDSÖ) ve Hemodiyaliz Hastalarında Sıvı Kontrol Ölçeği (HHKSÖ) kullanılarak toplanmıştır. Girişim grubundaki bireylere "Diyaliz Hastalarında Beslenme Eğitim Kitapçığı" verilmiştir. Girişim grubundaki bireylere eğitimler 1.,2., 3. ve 4. görüşmeler şeklinde 4 ay boyunca tekrarlanmış ve ölçekler uygulanmıştır. Kontrol grubundaki bireylere 1. görüşme ve 2 ay sonrası 2. görüşme şeklinde toplam iki görüşme yapılmış ve ölçekler uygulanmıştır. Girişim grubundaki hastaların eğitim sonrası interdiyalitik kilosu, UF miktarı, diyaliz öncesi ve sonrası kan basıncı değerlerinde azalma görülmüştür. Girişim ve kontrol grubundaki bireylerin diyete uyumsuzluk sıklığı, diyete uyumsuzluk derecesi, sıvı kısıtlamasına uyumsuzluk, sıvı kısıtlamasına uyumsuzluk derecesi ortalamalarında girişim grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı azalma (p<0.05) olduğu belirlenmiştir. Verilen eğitimler sonrası girişim grubundaki hastaların kontrol grubundakilere göre HHKSÖ alt boyut ve toplam puanlarında istatistiksel anlamlı (p<0.005) bir artış gözlenmiştir. Sonuç olarak, hemodiyaliz hastalarına verilen eğitim programının hastaların diyet ve sıvı kısıtlamasına uyumunda olumlu yönde etkisi olmuştur. Hastaların diyete ve sıvı kısıtlamasına uyumları artmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda hemodiyaliz hastalarının tedaviye uyumlarını etkileyen faktörlerin önceden belirlenmesi ve olumsuz faktörlerin ortadan kaldırılmasına yönelik sürekli eğitim programlarının düzenlenmesi, danışmanlık verilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Hemodiyaliz, diyete uyum, sıvı kısıtlamasına uyum, eğitim, hemşirelik