HEMŞİRELERİN GENEL RUHSAL DURUMLARI İLE İŞ YAŞAM KALİTESİ ARASINDAKİ İLİŞKİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Yasin Arslantaş
Danışman: Nuran Güler
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma hemşirelerin genel ruhsal durumları ile iş yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla kesitsel olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Sivas ili üniversite hastanesinde çalışan hemşireler (500 çalışan) oluşturmuştur. Örnekleme ise evrenin tamamı alınmıştır. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, hemşirelerin genel ruhsal durumlarını belirlemek amacıyla kullanılan Genel Sağlık Anketi (GSA-28) ve Hemşirelerin İş Yaşam Kalitesi Ölçeği (HİYKÖ) aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın yapılması için etik onay ve kurumdan çalışma izni alınmıştır. Veri toplama araçları hemşirelerin çalışma saatlerinde klinik ortamda araştırmacının gözetiminde "01.08.2018-01.10.2018" tarihleri arasında hemşireler tarafından doldurulmuştur. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 22.0 programı ile değerlendirilmiştir. Verilerimizi, parametrik test varsayımlarını yerine getirip getiremediği Kolmogorov-Smirnov testi ile araştırılmış, veriler parametrik varsayımlarını yerine getiremediğinden ölçümle elde edilmiş bir değişken yönünden bağımsız ikiden fazla gruptan elde edilen veriler karılaştırılırken Kuruskal Wallis testi, test sonucunda önemlilik kararı verildiğinde farklılık yapan grup ya da grupları bulmak için Mann Whitney U testi, ölçek puanları arasındaki ilişki katsayılarını bulmak için Pearson korelasyon katsayısı kullanılmış ve yanılma düzeyi (α=0.05) olarak alınmıştır. Çalışmada HİYKÖ puan ortalaması 129.08±26.45 ve GSA-28 puan ortalaması 6.33±6.88 olarak bulunmuştur. Hemşirelerin sağlık algısı ve fiziksel aktivite düzeyine göre HİYKÖ alt boyutları puan ortalaması arasındaki farklılık önemli bulunmuştur (p<0,05). Hemşirelerin çalışma pozisyonu ve meslekte çalışma yılına göre HİYKÖ'ne ilişkin alt boyutları ev/iş yaşam puanları karşılaştırıldığında farklılık önemli bulunmuştur (p<0,05). Hemşirelerin meslekte çalışma yılına ve haftalık çalışma saatine göre HİYKÖ'ne ilişkin alt boyutları; ev/ iş yaşam ve iş dünyası yönünden farklılık önemli bulunmuştur (p<0,05). Hemşirelerin cinsiyet, aile yapısı, çalışma pozisyonu, sağlık algısı, fiziksel aktivite düzeyi ve fiziksel kronik hastalığı varlığına göre GSA-28 puan ortalaması arasındaki farklılık istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0,05). Sonuç olarak hemşirelerin genel ruhsal durumları ile İYK arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılan bu çalışmada GSA-28 ve HİYKÖ anketi alt ölçekleri ile toplam HİYKÖ puanı arasında negatif yönlü ilişki katsayıları istatistiksel olarak önemli olmasına rağmen bir ilişki ölçütü olarak zayıf (küçük) bulunmuştur. Araştırmadan elde edilen bu sonuçlar doğrultusunda; hemşirelerin fiziksel ve sosyal etkinliklere katılımlarının sağlanması konusunda desteklenmesi, çalışan sayısının artırılarak çalışma saatlerinin azaltılması, klinik ve diğer (ameliyathane, yoğun bakım, acil) hemşire konumunda olan bireylerin ruhsal rahatsızlık açısından daha riskli gruplar olduğu ve bu nedenle hemşireler için planlanan hizmetlerde bunun göz önünde bulundurulması önerilmiştir. Anahtar Kelimeler: GSA-28, İş Yaşamı Kalitesi, Ruhsal Durum, Hemşire, Hastane