Sınıf öğretmeni adaylarının akademik erteleme davranışları ile üstbilişleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE BEBEK
Danışman: HAMDİ KARAKAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, sınıf öğretmeni adaylarının akademik erteleme davranışları ile üstbilişleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Nicel verilerin toplanması sürecinde örneklem grubunun belirlemede maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Araştırma 2023-2024 eğitim-öğretim yılı güz döneminde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya ülkenin farklı bölgelerinde öğrenimine devam eden 1033 sınıf öğretmeni adayı dahil edilmiştir. Verileri elde edebilmek için Kişisel Bilgi Formu, Aitken Akademik Erteleme Ölçeği ve Üstbiliş Ölçeği-30 kullanılmıştır. Araştırmada toplanan verilerin analizi SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın verilerinden elde edilen dağılımların normalliği için Kolmogorov-Simirnova ve Shapiro Wilk testleri ile kontrol edilmiştir. Verilerin normal dağılım gösterdiği görülerek alt problemler doğrultusunda aritmetik ortalama, bağımsız gruplar gruplar t-testi, tek yönlü ANOVA, Pearson korelasyon katsayısı ve regresyon analizi kullanarak analiz edilmiştir. Ortalama puanlar arasındaki varyanslara göre etki büyüklüğü (etakare [ή2]) hesaplanmıştır. Etki büyüklüğü hesabında Cohen's d ve Cohen's f formülü kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda sınıf öğretmeni adaylarının üstbiliş ortalama puanları ile akademik erteleme davranışları arasında anlamlı ilişki görülmemiştir. Sınıf öğretmeni adaylarının üstbiliş özelliklerine bakıldığında; bilişsel güven üstbiliş özelliği ile akademik erteleme davranış ortalama puanları arasında negatif yönlü zayıf kuvvetli ilişki; bilişsel farkındalık üstbiliş özelliği ile akademik erteleme davranış ortalama puanları arasında pozitif yönlü orta kuvvetli ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf öğretmeni adaylarının üstbiliş özelliklerinin akademik erteleme davranışları üzerindeki önem sıralaması; bilişsel farkındalık, bilişsel güven, düşünceleri kontrol ihtiyacı, kontrol edilmezlik ve tehlike, olumlu inançlar şeklindedir. Sınıf öğretmeni adaylarının üstbiliş özelliklerinin akademik erteleme davranışında bulunmalarında etki ettiği sonucuna ulaşılarak bilişsel farkındalık üstbiliş özelliği akademik erteleme davranışı etkilemede önemli görülmüştür.