Osmanlı Döneminde Karadeniz'de balıkçılık (1500-1700)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BİRGÜL PESEN
Danışman: ZAFER KARADEMİR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Osmanlı Devleti, sınırlarının en geniş olduğu dönemde üç kıta ve yaklaşık yirmi milyon kilometrekareye ulaşan oldukça büyük bir coğrafyaya hükmetmiştir. Bu geniş coğrafyada her yörenin ayrı iklimsel, arazi ve toprak yapısı ya da kullanılabilir suları birçok insanı cezb etmiştir. İmparatorluk idarecileri de bu zengin ve devasa büyüklükteki coğrafyanın verimli bölgelerinin farkındaydı ve o bölgelerin zenginliklerini sonuna kadar kullanmak konusunda elinden geleni yapma gayreti içindeydi. İşte Karadeniz de Osmanlı yönetiminin üzerine önemle eğildiği münbit sahaların başında gelmekteydi. Klasik Osmanlı döneminde Karadeniz'dekibalıkçılık faaliyetlerini konu edinen bu çalışmada öncelikli olarak 1500-1700 yılları arasında Osmanlı Devleti'nde siyasî ve ekonomik yapı incelenecektir. Söz konusu dönemde imparatorluğun genel mali yapısının ana hatlarıyla çizilmesi balıkçılık sektörünün yerinin daha iyi tespit edilmesi adına faydalı olacaktır. Bu çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Karadeniz'in coğrafi durumu anlatılmıştır. Karadeniz'deki ırmaklardan, denizin özelliğinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde ise bahsi geçen dönemde Karadeniz ve çevresine düzenlenen bazı akınlar ve devletin bu akınlara karşı almış olduğu önlemler üzerinde durulmaktadır. Üçüncü bölümde ise Karadeniz'deki balık çeşitlerinden, bunların özelliklerinden, balıklarda mevsimsel göçlerin olup olmadığından bahsedilmiştir.Dördüncü bölümde ise balık satımı işi ile uğraşanesnaf hakkında bilgi verilmektedir. Bu bölümde balıkçı esnafı adı altında kimlerin yer aldığından, balıkçılığın işleyişinden, balık tutma yöntemlerinden, vergilendirmelerden de bahsedilmiştir. Bunun yanı sıra balıkçı emini ve himayesinde yer alanlar gibi önemli hususlar üzerinde de durulmaktadır. Beşinci bölümde ise balığın avlanmasından sonra nakliyesinin ve ticaretinin nasıl gerçekleştiği konusunda bilgi verilmiştir. Bu bölümde ticaretin yoğun olarak yapıldığı yerler açıklanmakta ve ticaret yaparken karşılaşılan durumlar da belirtilmektedir.