İzole kafa travması ile kanda kromogranin A ve kromogranin C düzeylerinin ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMED ÇAĞRI GÖRGEÇ

Danışman: Ünal Özüm

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada izole kafa travmalı hastalarda kanda Kromogranin A ve Kromogranin C (Secretogranin 2) düzeylerinin, travmatik beyin hasarı sonucu oluşan metabolik durum ile değişimini görmeyi amaçladık. Çalışmamıza hastanemize Şubat 2024 – Eylül 2024 tarihleri arasında başvuran 40 izole kafa travmalı hasta ve 40 sağlıklı birey dahil edilmiştir. Kromogranin A ve Kromogranin C (Secretogranin 2) düzeyleri kontrol deneklerde direkt olarak, izole kafa travmalı hastalarda ise travmadan sonra, erken (0-4 saat) ve geç (5-7 gün) dönem olarak ölçülmüştür. Ayrıca hastaların iki ayrı ölçüm yapılan zamanda da Glasgow Koma Skoru (GKS) puanlanmış ve hafif, orta ve ağır travma olarak konumlandırılmıştır. Elde ettiğimiz bulgular Kromogranin A (CgA) düzeyleri gruplar arası değerlendirildiğinde; Travma Erken Dönemde kontrol grubuna göre artış anlamlı tespit edilmiştir (p 0.05). Secretogranin 2 (SCG2) düzeyleri gruplar arası değerlendirildiğinde; Travma Erken Dönemde Kontrol grubuna göre azalma anlamlı tespit edilmiştir (p 0.05). Hasta grubunda Travma Erken Dönem protein düzeyleri geliş GKS ile karşılaştırıldığında; CgA düzeyleri ile hastanın geliş GKS grubu arasında istatistiksel anlamlı ilişki saptanmamıştır (p>0.05). SCG2 düzeyleri ile geliş GKS grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmamıştır (p>0.05). Travma Erken Dönem ve Travma Geç Dönem arasındaki süreç sonunda GKS değerleri değişen ve GKS sınıflamasında grup değiştiren hastalar ile bu süreç sonunda GKS grupları aynı kalan hastaların Travma Geç Dönem CgA ve SCG2 düzeyleri arasındaki değişim istatistiksel olarak anlamsız bulunmuştur (p>0.05). CgA ve SCG2 proteinlerinin kafa travması sonrası seyrini inceleyerek, bu proteinlerin beyin hasarına ve iyileşme süreçlerine dair önemli bilgiler sunduğunu ve bu proteinlerin travma sonrası stres, inflamasyon, hücresel hasar ve sinaptik bozulmalarla ilişkilendirilebileceğini göstermektedir. CgA seviyelerindeki artış, stres, inflamasyon ve sekonder hasar süreçlerinin bir göstergesi olarak değerlendirilebilirken, SCG2 seviyelerindeki düşüş, sinaptik iletişimdeki ya da dopamin metabolizmasındaki bozulmanın bir işareti olarak açıklanabilir. Anahtar Kelimeler: Kromogranin A, Kromogranin C, Secretogranin 2, Kafa travması, Travmatik Beyin Hasarı