Asfalt plent tesisinde karbon ayak izinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞÇE ÖZCAN

Danışman: Fuat Özyonar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET ASFALT PLENT TESİSİNDE KARBON AYAK İZİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Tuğçe ÖZCAN Yüksek Lisans Tezi Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı Danışman: Doç. Dr. Fuat ÖZNOYAR 2019, 59+xiii sayfa Sera gazlarının atmosferdeki birikimlerinin çeşitli insan etkinlikleri nedeniyle sanayi devriminden beri hızla artması ile kuvvetlenen sera etkisinin en önemli sonucu, dünya ikliminin daha sıcak, bazı bölgelerde daha kurak ve daha değişken olmasını sağlamasıdır. Küresel ısınmaya sebep olan sera gazlarının hepsi birden karbon ayak izini oluşturmaktadır. Bu gazlar, insanların bireysel ve toplumsal ihtiyaçlarını karşılamak için yapılan tüm aktiviteler ile ortaya çıkmaktadır, günümüzde karbon salımı için en büyük etken sanayidir. Bu çalışma, asfalt üretim işlemine bağlı emisyonların karbon eşdeğeri olarak hesaplanmasını içermektedir. Asfalt üretim faaliyetlerinden kaynaklanan karbon ayak izi IPCC (Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli) Tier 1 ve Tier 2 metodolojisi kullanılarak hesaplanmış yapılan hesaplamalar sonucunda tesiste oluşan karbon ayak izleri; ulaşımdan kaynaklı 1,772 Gg CO2, doğalgazdan kaynaklı 1,47 Gg CO2, elekrik kaynaklı 0,86 Gg CO2 ve su kaynaklı 0,008 Gg CO2 toplamda 4,11 Gg CO2 bulunmuş ve azaltım önerileri araştırılmıştır. Tesis için en çok karbon ayak izi ulaşım kaynaklı çıkmıştır. Hesaplama ve raporlama yöntemleri, insan sağlığı ve iklim değişikliği üzerine karbon ayak izi etkileri ve karbon azaltım önerilerine değinilmiştir. Karbon ayak izi, üretim sürecinde yaşam döngüsünün her aşamasında hesaplanmalıdır. Hesaplamada kullanılan tüm veriler Sivas İl Özel İdaresi Asfalt Plent Tesisinden, ilgili emisyon faktörleri ise Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC), Dünya Kaynakları Enstitüsü (WRI) ve Dünya Sürdürülebilir Kalkınma İş Konseyi (WBCSD) gibi çeşitli uluslararası organizasyonları tarafından geliştirilmiş Sera Gazı Protokolü gibi ISO 14064-1 standardına göre alınmıştır. Sonuçta, asfalt üretiminden kaynaklanan karbon emisyonlarının çok yüksek değerlerde olmadığı ancak diğer sektörlere göre sayıca fazla plent tesisi olduğu için asfalt plent üretim sektörel olarak bu emisyon miktarında diğer üretim tesisleriyle kıyaslandığında küresel açıdan önemli CO2 salım miktarı verdiği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Karbon ayak izi, Asfalt plent tesisleri, Tier yöntemi.