Lise öğrencilerinde sağlık algısı ve riskli sağlık davranışları arasındaki ilişki
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETÜL KILIÇ
Danışman: Emine Altun Yılmaz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma lise öğrencilerinin sağlık algısı ile riskli sağlık davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ağrı ili Eleşkirt ilçe merkezinde bulunan liselerde öğrenim gören öğrenciler (N=1748) oluşturmuştur. Tabakalı basit rastgele örnekleme yöntemine göre 339 öğrenci örnekleme alınmıştır. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Sağlık Algısı Ölçeği (SAÖ) ve Riskli Sağlık Davranışları Ölçeği (RSDÖ) ile toplanmıştır. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde Shapiro-Wilk's, Mann Whitney U Testi, Kruskall-Wallis H testi, Post-Hoc Çoklu Karşılaştırma Testi ve Spearman's Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma kapsamındaki öğrencilerin %50.4'ü erkek, %49.6'sı kız olup %31'i 9.sınıfta öğrenim görmektedir. Öğrencilerin %75.5'inin çekirdek ailede olduğu, %76.1'inin ailesi ile birlikte yaşadığı, %56'sının 4-6 kardeşi olduğu, %43.4'ünün ailesinin aylık gelir düzeyinin 1500-2500 TL olduğu, 49.6'sının aile tutumunun demokratik olduğu ve %37.8'inin son 30 gün içerisindeki sağlık durumunu iyi olarak değerlendirdiği saptanmıştır. Elde edilen bulgulara göre Sağlık Algısı Ölçeği toplam puan ortalaması 53.14±8.27'dir. Araştırma kapsamına alınan öğrencilerden; kız öğrencilerde, Sağlık Meslek Lisesi'nde öğrenim görenlerde, lise 9. sınıfta öğrenim görenlerde, liseyi istemeyerek tercih edenlerde, 4-6 kardeşe ve parçalanmış aileye sahip olanlarda, ailesinin aylık geliri 2500-3500 TL olanlarda, aile tutumu demokratik olanlarda, annesi ve babası lise mezunu olanlarda toplam puan ortalamalarının yüksek olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin Riskli Sağlık Davranışları ölçeği toplam puan ortalaması ise 43.45±7.22 olup; toplam puan ortalamalarının erkek öğrencilerde, Çok Programlı Lise'de öğrenim görenlerde, lise 11. sınıfta öğrenim görenlerde, liseyi istemeyerek tercih edenlerde, 10 ve üstü kardeşe ve geniş aileye sahip olanlarda, ailesinin aylık geliri 1500-2500 TL olanlarda, aile tutumu ilgisiz olanlarda, annesi ortaokul mezunu olanlarda, babası okur-yazar olmayanlarda yüksek olduğu belirlenmiştir. Sağlık Algısı ile Riskli Sağlık Davranışları arasında da negatif yönlü ve zayıf bir ilişki olduğu bulunmuştur (r:-0.389). Sonuç olarak sağlık algısının, riskli sağlık davranışları üzerinde önemli bir faktör olduğu tespit edilmiştir. Sağlığa yönelik iyi tutum geliştirmek ve riskli sağlık davranışlarını önlemek için ergenlik dönemi fırsat olarak değerlendirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Lise Öğrencileri, Sağlık Algısı, Riskli Sağlık Davranışları, Hemşirelik.