Kangal Akkaraman koyunlarında mitokondriyal dna COX1 gen polimorfizmlerinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Fen Fakültesi, Biyoloji Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TURAN KÜRŞAD BÜYÜK

Danışman: Sevgi Durna Daştan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Genetik yöntemlerin, çiftlik hayvanlarının karakterlerinin tanımlanmasında, çeşitlilik ve farklılıklarının belirlenmesinde kullanımının yanında en büyük avantajı canlıda büyüme gelişmeyle ortaya çıkacak verim özelliklerinin erken dönemde belirlenmesi ve uygun sürü yönetiminin sağlanmasıdır. Ayrıca genetik analizlerin taşınan hastalık veya direnç özelliklerinin de canlı bireyde embriyonik dönemde veya yavrunun çok erken dönemlerinden itibaren belirlenmesine fırsat vermesi çok önemlidir. Genetik araştırmalar, canlının çekirdek DNA'sı ve organel DNA'larından yararlanılarak yapılmaktadır. Akkaraman koyun ırkı Türkiye'de en fazla bulunan ve Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından "Yerli gen kaynaklarının korunması ve halk elinde hayvan ıslahı projeleri" kapsamında bulunan önemli küçükbaş hayvan ırklarımızdandır. Kangal Akkaraman koyun ırkı ise 2012 yılından beri ayrı bir ırk olarak kabul edilen ve gen merkezinin, Sivas ilinin Kangal ilçesi olduğu söylenen, çeşitli verim özellikleri bakımından değerli bulunan bir ırk olup Sivas'ın önemli biyolojik zenginliklerinden birisidir. Bu çalışmanın amacı Sivas ilinde yetiştirilen Kangal Akkaraman koyun ırkında mitokondriyal DNA gen polimorfizmlerinin, PCR ve dizileme yöntemleri ile belirlenmesidir. Kangal Akkaraman koyun örneklerinin mitokondriyal COXI bölgesi çoğaltılarak, tüm bireylerde barkod bölgesini içine alan 675 bp'lik bölge sekanslanmış ve oluşturulan bu sekanslar için GenBank accession numaralarının alınması için müracaat edilmiştir. COXI bölgesine ait bu diziler 648 bplik barkod bölgesini içermektedir, çoğu identiktir ve korunmuştur. Neighbour Joining ağacına göre dalların ayrım gücü oldukça yüksektir. Her bir dizi için elde edilen barkod verisine BOLD System Public Data Portal üzerinden ulaşılabilir. Kangal Akkaraman ırkında mitokondriyal DNA COX1 gen polimorfizmleri daha önce çalışılmamıştır ve varyasyonlarının karşılaştırılması da bir ilk niteliğindedir.