Hemodiyaliz hastalarında fibromiyalji sendromunun prevalansı ve yaşam kalitesine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA DİNLER
Danışman: SEVİL CEYHAN DOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Romatolojik hastalıklar, kronik böbrek hastalığı (KBH)'de görülen major komplikasyonlardan olmasına rağmen, KBH'li bireylerde Fibromiyalji Sendromu (FM)'nin sıklığını araştıran sınırlı sayıda çalışma vardır. Çalışmamızda Sivas il merkezinde hemodiyaliz tedavisi alan KBH'li hastalarda FM sıklığını ve FM'nin bu hastalarda yaşam kalitesine etkisini, ayrıca laboratuvar ve sosyodemografik parametrelerin FM sıklığına etkisini incelemeyi amaçladık. Çalışmaya, hemodiyaliz tedavisi alan KBH'li 248 (133 kadın, 115 erkek) hasta dahil edilmiştir. Hastalar, ACR 2010 FM tanı kriterlerine göre FM olan 33 bireyden oluşan hasta grubu ve FM olmayan 215 bireyden oluşan hasta grubu olarak ikiye ayrıldı. Hastaların yaşam kalitelerini değerlendirmek için Short Form-36 (SF-36) ve Kidney Disease Quality of Life-36 (KDQOL-36) kullanıldı. Ayrıca FM olan hastalarda fonksiyonel durumu ölçmek için Fibromiyalgia İmpact Questionnaire (FIQ) kullanıldı. Çalışmaya katılan KBH'li hastaların sosyodemografik [yaş, cinsiyet, eğitim durumu, vücut kitle indeksi (VKİ), diyaliz süresi] verileri ve laboratuvar parametrelerinden hemoglobin (Hgb), serum albumin, kreatinin, kan üre azotu (BUN), alkalen fosfataz (ALP), kalsiyum (Ca) x fosfat (P), paratiroid hormon (PTH) ve diyaliz yeterliliği göstergelerinden olan Kt/V'nin son 1 ay içerisindeki değerleri çalışma formuna kaydedildi. Çalışmaya katılan bireylerin 33'ünde (%13.3) FM saptandı. FM tanılı 33 hastanın hepsi kadındı. Erkek hastalarda FM yoktu. SF-36 ve KDQOL-36 tüm alt parametreleri yönünden karşılaştırıldığında FM olan grupta, FM olmayan gruba göre yaşam kalitesi anlamlı olarak daha düşüktü (p 0.05). Diğer yandan hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda ileri yaş, kadın cinsiyet, sistemik hastalık ve/veya hepatit B ve C enfeksiyonu varlığında FM sıklığı anlamlı olarak daha fazlaydı (p<0.05). Ayrıca hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda eğitim düzeyi azaldıkça FM sıklığı anlamlı bir şekilde artmaktaydı (p<0.05). Hemodiyaliz hastalarında yaşam kalitelerini önemli ölçüde azaltan FM, bu hastalarda normal popülasyona göre daha sık görülmektedir. Bu nedenle yaygın vücut ağrısıyla başvuran hemodiyaliz hastalarında FM'nin akılda tutulması, FM'nin erken tanı ve etkili tedavisiyle yaşam kalitesini iyileştirmek için hastalara ek yarar sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Hemodiyaliz, Fibromiyalji Sendromu Prevalansı, Yaşam Kalitesi