Eski Anadolu toplumlarında şiddet olgusu ve Oylum Höyük (OTÇ) örneklemi üzerine bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antropoloji, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA ERASLAN
Danışman: Ayşen Açıkkol
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında Oylum Höyük Orta Tunç Çağı popülasyonunda travma analizi çalışmaları ile eski Anadolu toplumlarında şiddet olgusu incelenmektedir. Tezin amacı eski Anadolu toplumlarında yer alan şiddet olgusunun nedenlerini ve sonuçlarını antropolojik çerçevede incelemek, Oylum Höyük Orta Tunç Çağı toplumu örnekleminde, toplumun yaşam biçimleri ile kültürel değerlerinin şiddet olgusuna etkilerini ve şiddet sonucu oluşan travmatik bulguları yakın dönem bağlamında incelemektir. Tez materyalini 1999-2020 yılları arasında Kilis Oylum Höyük'te yapılan kazı çalışmalarında açığa çıkarılan 163 bireye ait iskelet kalıntıları oluşturmaktadır. Bu bireylerin öncelikle yaş ve cinsiyetleri belirlenmiştir. Kafa ve vücut travmaları ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Travmaların belirlenmesinde çeşitli paleopatoloji kitapları kullanılmıştır. Veriler SPSS 27.0 programında analiz edilmiş ve karşılaştırma için Chi Square testi kullanılmıştır. Örneklem %4,3 fetüs, %17,2 bebek, %30,1 çocuk, %21,5 kadın, %22,7 erkek ve %4,3 cinsiyeti belirlenemeyen bireylerden oluşmaktadır. Çalışmada fetüs kalıntıları analize dahil edilmemiştir. 11 bireyde travma meydana geldiği belirlenmiştir. Ayrıca iki genç kadın, sarayda çıkan yangında saray mutfağında kısılı kalmış ve burada dumandan zehirlenerek ölmüştür. Populasyon genelinde %4,5 kafa travmasına, %3,8 vücut travmasına rastlanmıştır. Bireylerde görülen travmalar, %5,6 oranında kafatası, %2 oranında kol kemikleri, %0,6 oranında parmak kemikleri, kaburgalar, köprücük kemiği ve el tarak kemiklerinde gözlenmiştir. Oylum Höyük'te gözlemlenen travma bulguları, bu insanların günlük hayatta yaşadıkları kazaları, yüz yüze gerçekleşen kavgaları ve şehirlerinin bir istilaya maruz kaldığında yaşadıkları şiddeti yansıtmaktadır. Anahtar Kelime: Oylum Höyük, Orta Tunç Çağı, Şiddet, Travma, Kırık