Toplumsal cinsiyet olgusu ve ev eksenli çalışma: Aksaray ilinde bir alan araştırması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HATİCE DİLARA TEKBAŞ

Danışman: Ahmet Utku Erdayı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Enformel sektör çalışma türlerinden olan ev eksenli çalışma, tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de yaygınlaşmaktadır. En basit anlamıyla ev eksenli çalışma, özellikle kadınlar arasında yaygınlaşan, dışarıda gelir getirici olarak yapılan işin evde yapılması olarak ifade edilebilir. Küreselleşme ile beraber enformelleşme, ev eksenli çalışmayı çeşitlendirmiş ve bu alanda yapılan çalışmaların sayısını artırmıştır. Kadınların ev içi sorumluluklarını yerine getirerek üretim sürecinde yer alabilmeleri, bu sektörde çalışan sayısının artmasına sebep olmuştur. Çalışmanın temel amacı, ev eksenli çalışan kadınların, çalışma algısı ve çalışmaya bakış açıları değerlendirilerek, çalışma yaşamındaki yerlerini ve yaşadıkları sorunları ortaya koymaktır. Çalışmanın birinci bölümünde, kadın emeğini özel alanda ev emeği, kamusal alanda işgücü olarak şekillendiren toplumsal cinsiyet kavramı ele alınmıştır. İkinci bölümde, ev eksenli çalışmaya dair kuramsal yaklaşımlardan bahsedilerek açıklamalar yapılmıştır. Çalışmanın son bölümünde ise, Aksaray ilinde ev eksenli çalışma türleri olan fason, sipariş usulü ve kendi hesabına ev eksenli çalışan kadınlara yönelik saha araştırmasına yer verilmiştir. Araştırmada nitel yöntem tercih edilmiş, veriler derinlemesine görüşmeler aracılığıyla derlenmiştir. Araştırma sonucunda kadınların ev eksenli çalışmayı neden kabul ettikleri ve bu tür çalışmanın kadınlar üzerindeki etkilerine ilişkin bulgular elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Kadın emeği, ev eksenli çalışma, toplumsal cinsiyet, cinsiyetçi işbölümü