Kayseri ili ve çevresinde yaşayan çerkeslerin hayatlarındaki geçiş safhalarının toplumsal cinsiyet bağlamında antropolojik açıdan incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antropoloji, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İLAYDA AKDUMAN

Danışman: Çağdaş Demren

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnsanlar doğada kültürleriyle var olmaktadırlar. Kültür birleştirici, kapsayıcı ve insan hayatına değer katan bir olgudur. Her toplum kendi kültürünü merkeze alarak yaşamaktadır. Kültürün bir parçası olan ritüeller, insan zihninde yer edinen gerekli inanç sistemlerini kapsayan davranış ve edinimlerdir. Hayatın içinden ve insanların yaşadıkları geçiş aşamaları, onları olgunlaştırır, gerekli bilgi ve birikimi sağlar. Aynı zamanda toplumda belirli bir konum kazandırmaktadır. Bunları deneyimleyen insanoğlu aynı zamanda geçiş aşamasını da tamamlayarak bir statüden başka bir statüye geçmektedir. Bu aşamaların her biri belirli ritüellerce gerçekleştirilir. Her ritüel bireyi geçişe hazırlayan eşik evreleridir. Bedenen ve zihnen geçişe hazırlanan ve başarıyla geçişini tamamlayan bireyin eşik evresi son bulmaktadır. Doğum, evlilik ve ölüm bireylerin hayatlarında esas olan geçiş aşamalarıdır. Bu geçiş aşamaları Çerkes toplumunda kültürün etkisi altında incelenmiştir. Katılımcı gözlem tekniği kullanılarak incelenen toplumda tüm kültürel etmenler, ritüeller ve geçiş aşamaları gözlemlenerek, araştırılmıştır. Çerkes toplumunda kadın-erkek ilişkileri ve toplumsal cinsiyet gibi konularda irdelenmiştir. Kuram olarak yorumsamacı antropoloji ve toplumsal cinsiyet kuramları kullanılmıştır.