Ortaöğretim öğrencilerinin anne ve babalarından algıladıkları duygusal istismarın sosyal problem çözme becerisi ile ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE TOKER KARABULUT
Danışman: Mehmet Kanak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma, ergenlerin anne ve babalarından algıladıkları duygusal istismarın sosyal problem çözme becerisi ile ilişkisini ortaya çıkarmayı amaçlayan betimsel bir çalışmadır. Araştırmaya katılan öğrencilerin, algıladıkları duygusal istismar, sosyal problem çözme becerileri, cinsiyetleri, yaşları, anne ve babalarının eğitim durumları, ailelerin tutumları ve ailelerinin aylık ortalama gelirleri ayrıntılı olarak incelenmiştir. Nicel araştırma yöntemi ile hazırlanan araştırma, ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2017-2018 eğitim öğretim yılında Yozgat İl Merkezi sınırları içinde ortaöğretime devam eden 198'i erkek, 218'i kız olmak üzere 416 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada tabakalı örnekleme yöntemi kullanılarak 4 farklı liseden veriler toplanmıştır. Araştırma verileri, "Algılanan Duygusal İstismar Ölçeği", "Sosyal Problem Çözme Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılarak elde edilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde IBM SPSS 23 paket programından yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda öğrencilerin annelerinden algıladıkları duygusal istismar düzeyleri ile sosyal problem çözme becerileri arasında negatif yönde ve zayıf derecede anlamlı bir ilişki olduğu; babalarından algıladıkları duygusal istismar düzeyleri ile sosyal problem çözme becerileri arasında negatif yönde düşük derecede anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Ortaöğretim öğrencilerinin gerek annelerinden gerekse babalarından algıladıkları duygusal istismar düzeyleri cinsiyete, kardeş sayısına, doğum sırasına, aileleriyle birlikte yaşayıp yaşamama durumlarına ve annelerinin öğrenim durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Yaş değişkenini ise anneden algılanan duygusal istismarı etkilemezken babadan algılanan duygusal istismarı etkilemektedir. 17 yaş ve üzerindeki öğrencilerin babalarından algıladıkları duygusal istismar düzeylerinin daha alt yaştaki öğrencilere göre anlamlı derecede daha yüksek olduğu saptanmıştır. Ayrıca ailesiyle birlikte kalan öğrencilerin yurtta kalan öğrencilere göre babalarından algıladıkları aşağılama düzeylerinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Öğrencilerin annelerinden algıladıkları duygusal istismar düzeylerinin gizli ret, şiddetli ret ve aşağılama alt boyut puanlarının öğrencilerin sınıfına göre anlamlı bir farklılık gösterdiği, öğrencilerin babalarından algıladıkları duygusal istismar düzeylerinin ise gizli ret, şiddetli ret, aşağılama ve gerçekçi olmayan beklenti alt boyut puanlarının öğrencilerin sınıfına göre anlamlı bir farklılık gösterdiği saptanmıştır. Öğrencilerin sosyal problem çözme beceri düzeyleri cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, anne-babasının birlikte yaşayıp yaşamama durumu ve anne-babasının öğrenim düzeyi değişkenlerine göre değişmemektedir. Cinsiyetlere ait ortalama puanlara bakıldığında ise kız öğrencilerin erkek öğrencilere göre problemlere daha olumsuz yaklaştığı görülmüştür.