İttihat ve terakki: Zihniyet ve siyaset

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Yönetimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TAMER USTA

Danışman: HALİS ÇETİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Osmanlı Devleti'nde Tanzimat Dönemi'nin yarattığı değişim/dönüşüm sonrasında yeni bir zihniyet, farkına varılan ve farkındalık yaratan bir olgu haline gelmiştir. Bu çalışmanın temel amacı, Osmanlı'daki bu yeni zihniyetin, İttihatçı gelenek perspektifinde, felsefi, düşünsel aktörlerini, geleneğin yararlandığı ideolojik referanslar ve düzenlemek istedikleri alanları ortaya çıkarmak ve İttihatçı geleneğin Cumhuriyet sonrası Atatürk dönemi politikalarına, zihniyetine yansımalarına dair çıkarımlarda bulunmaktır. Bu bağlamda İttihat ve Terakki Partisi bir düstura, şiara karşılık olarak İttihatçılık manasıyla ele alınmıştır. Bu düstur ilk olarak, İttihat ve Terakki geleneğinin oluşumunu hazırlayan büyük bir zihniyetin doğuşuyla ifade edilmiştir. Ardından İttihatçıların siyasi yapılanmasıyla, Osmanlı toplumunda anlamsal olarak yeni bir dönüşümün başladığını ve dönemin kendine özgü geleneksel düşünüş ve yaşayış biçiminden, dil, töre ve geleneklere varan toplumsal değer yargıları ve kuralları ile oluşan özellikler bütününe yeni bir medeniyet, yeni bir modernite ve yeni bir yöntem aracılığıyla nasıl politik uygulamalar izledikleri irdelenecektir. Ayrıca İttihat ve Terakki'nin II. Meşrutiyet döneminde siyaset sahasında yönetim mottosu olarak yeni düzen ve düzenlemelerle gölge iktidar yöntemini benimserken kullandığı ortak dil, din, tarih, soy gibi yeni unsurlar çalışmamızda ayrı ayrı vurgulanmaktadır. Son söz olarak Tanzimat sonrası İttihat ve Terakki ile başlayan devlet ve toplum algısının Cumhuriyet ve Atatürk döneminde de hem ideolojik hem de politik miras olarak nasıl ve ne şekilde izlenildiği üzerinde durulacaktır.