Covıd-19'a yakalanma kaygısının medikal turizm seyahat niyetine etkisi: Türk diasporası üzerine bir çalışma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sağlık Turizmi İşletmeciliği Anabilim Dalı (disip. ararsı), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYMA KOÇ
Danışman: Nurperihan Tosun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dünyada sağlık turizmi son 20 yılda hızlı bir gelişme göstermiş ve sadece medikal turizm için seyahat edenlerin sayısı 20 milyonu aşarak yıllık 100 milyar $'lık bir ciroya ulaşmıştır. Hastaların kültürel normları ve değerleri ile yaşadıkları ülkelerdeki tedavi hizmetlerine bağlılıkları sağlık turizminin gelişimini engellerken aynı zamanda anayurtları dışında yaşayan hastaların da kültürel bağlılıklarından dolayı anayurtlarına gitmesi sağlık turizminin medikal diaspora boyutunun öneminin artmasına temel teşkil etmektedir. Göçmenlerin ev sahibi ülkeden anayurda yaptıkları çift yönlü seyahatler büyük bir pazar niteliği taşımaktadır. Bu çift yönlü hareketliliğin sağlık hizmeti boyutu medikal diaspora turizmi kapsamında ele alınmaktadır. Avrupa, 6,5 milyonu aşkın Türk diasporasının, 5,5 milyon gibi büyük bir kısmına ev sahipliği yapmaktadır. Bu çalışmada, Covid-19 sürecinde Avrupa'da yaşayan Türk diasporasının Türkiye'ye yönelik medikal turizm seyahat niyetinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla araştırmanın çalışma grubunu Avrupa'da yaşayan Türk kökenli gurbetçiler oluşturmaktadır. Örneklem seçiminde kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Uygulama, 8 Ocak-8 Şubat 2021 tarihleri arasında, Covid-19'un ikinci dalgasına denk gelen dönemde yapılmıştır. Google Forms üzerinden yapılan uygulama sonunda toplamda 479 gurbetçiye ulaşılmıştır. Veriler IBM SPSS 23.0 ve IBM AMOS 23.0 istatistiksel paket programları kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistikler için t testi, ANOVA testi, Levene testi, Tukey çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Araştırma modelinin testinde ise Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ve Yapısal Eşitlik Modellemesi altında Yol (Path) Analizi yöntemleri kullanılmıştır. Katılımcıların büyük çoğunluğunun kadın, evli ve 26-35 yaş arasında olduğu görülmüştür. Katılımcıların yarısından fazlasının özel sağlık sigortasının olduğu görülmektedir. Katılımcıların yaşadıkları ülkelerin dağılımında ise ilk beş ülkenin; Almanya, Fransa, Hollanda, İtalya ve Avusturya olduğu tespit edilmiştir. Ankete katılan katılımcıların büyük çoğunluğu daha önce Türkiye'den medikal (tıbbi) tedavi hizmeti almıştır. Ağız ve diş hastalıkları tedavisinin ilk sırada olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların tedavi için Türkiye'yi tercih etmesindeki tercih nedenlerinden ilk sırada: kendi ülkeleri olması gelirken sonrasında ise anadilde sağlık hizmeti alabilme imkânı olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular da medikal diaspora turizmini destekler niteliktedir. Çalışmaya katılan gurbetçilerin büyük kısmı Covid-19 sürecinde Türkiye'ye seyahat etmemiştir. Katılımcıların büyük çoğunluğu Türkiye'nin sağlık sistemini ve Covid-19 ile ilgili politikalarını yaşadıkları ülkeye göre daha yeterli ve daha başarılı bulmaktadır. Hipotez sonuçlarına göre: gurbetçilerin sosyalleşme kaygısı arttıkça kısa süreli ve uzun süreli kaçınma davranışları da artma eğilimi göstermektedir. Bireylerin, Covid-19'a yakalanma kaygılarının medikal turizm seyahat niyetleri üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı sonucuna varılmıştır. Gurbetçilerin medikal turizm seyahat niyetleri arttıkça uzun süreli kaçınma davranışlarının azalacağı sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Sağlık Turizmi, Medikal Turizm, Diaspora, Medikal Diaspora Turizmi, Covid-19