Stresin kangal balıklı kaplıca balıklarında süperoksit dismutaz (SOD) aktivitesine, glutatyon (GSH/GSSG) ve protein karbonil (PC) düzeylerine etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA DOĞAN BEDİR
Danışman: Şenay Çetinus
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, balıklardaki çeşitli stres kaynaklarının antioksidatif rolününün belirlenmesi amacı ile Sivas balıklı Kaplıca'dan getirilen Garra rufa obtusa ve Cyprinion macrostomus balıklarının kas dokularındaki bazı biyokimyasal parametreler üzerine stres etkileri incelendi. Balıklar ağır metal, oksijen eksikliği, pH, selenyum, sıcaklık ve besin eksikliği gibi değişik stres kaynaklarına maruz bırakılarak, kas dokularında süperoksit dismutaz (SOD) enzim aktivitesi belirlendi. Glutatyon (GSH/GSSG) ve protein karbonil (PC) düzeyindeki değişimler araştırıldı. Değişik stres kaynaklarına maruz kalmış grupların süperoksit dismutaz enzim aktivitesinde, glutatyon ve protein karbonil düzeylerinde kontrol grubuna göre değişimler gözlenmiştir. Garra rufa obtusa türü balıklarda süperoksit dismutaz aktivitesinde en yüksek artış oksijen eksikliği etkisinde (% 27.5), en yüksek azalış ağır metal etkisinde (% 39.4) gözlenmiştir. Cyprinion macrostomus türü balıklarda ise en yüksek artış selenyum etkisinde (% 104.4) olduğu gözlenmiştir. Garra rufa obtusa türü balıklarda glutatyon düzeyinde en yüksek artış pH etkisinde (% 136) gözlenirken, Cyprinion macrostomus türü balıklarda ise en yüksek artış selenyum etkisinde (% 125) gözlenmiştir. Garra rufa obtusa türü balıklarda protein karbonil düzeyinde en yüksek artış besin eksikliği etkisinde (% 166.9) gözlenirken, Cyprinion macrostomus türü balıklarda ise en yüksek artış besin eksikliği etkisinde (% 55.4), en yüksek azalış pH etkisinde (% 9.5) gözlenmiştir.iii Uygulanan stres etkileriyle balıkların bazı durumlarda biyokimyasal parametrelerinde artış gözlenmesi sonucu oksidatif hasarı önleyebildiği, bazı durumlarda da oksidatif hasarı önleyemediği gözlenmiştir. Buna göre Garra rufa obtusa türü balıklarda selenyumun antioksidan rolü sonucunda; glutatyon düzeyi ve süperoksit dismutaz aktivitesinde artma olduğu bulunmuştur. Besin eksikliği etkisinde ise oksidatif hasarın organizmanın zayıf düşmesinden dolayı meydana geldiği saptanmıştır. Cyprinion macrostomus türü balıklarda selenyumun oksidatif hasarı önlemede etkili olduğu, besin eksikliği ve sıcaklık etkilerinin oksidatif hasarı önleyemediği bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Oksidatif stres, süperoksit dismutaz, glutatyon, protein karbonil düzeyi