Bazı Katyonik Boyaların Gideriminde Akıllı Hidrojellerin Kullanımı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FADİME MENTEŞ
Danışman: Yasemin Işıkver
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Polimerler çok sayıda monomerin kovalent bağlarla birbirine bağlanması sonucu elde edilen uzun zincirli makromoleküllerdir. Polimerler, zincir yapılarına göre doğrusal, dallanmış ya da çapraz bağlı ağ yapıda olabilmektedir. Çapraz bağlı polimerler, ağ yapıda bulundukları için hiçbir çözücüde çözünmezler. Ancak uygun çözücüde bekletildiklerinde şişebilirler. Böyle şişebilen polimerik yapılar jel, suda ve kütlesinin en az %20' si kadar su tutabilen jeller ise hidrojel olarak adlandırılır. Bir polimerin su tutabilme özelliği makromoleküler yapısı yanında sıcaklık, pH, iyonik şiddet, elektriksel ve manyetik alan gibi çevre koşullarına da bağlıdır. Çevresel uyarılara şişme-büzülme davranışı göstererek yanıt veren polimerlere çevre duyarlı ya da akıllı polimerler denir. Saflaştırma, ağır metal/ boyarmadde uzaklaştırılması, gübre ve tarım ilaçlarının denetimli salımları, iyon değişim uygulamaları, kromatografik uygulamalar, çözücü ekstraksiyon işlemleri, petrol ve yağ içerikli endüstriyel atık karışımlardan suyun uzaklaştırılması, boya ve ağır metal içerikli endüstriyel atık suların denetlenmesi gibi alanlarda adsorban olarak yaygın kullanıma sahiptir. Akarsu, göl ve denizlerdeki canlı yaşamın ya da çevre dengesinin zaman içerisinde değişmesi, sularda kirlenme olgusunun oluşmasına neden olur. Bu nedenle, kirli suların mutlaka temizlenmesi gerekir. Başlıca su kirleticileri, organik kirleticiler, mikroorganizmalar, endüstriyel atıklar (petrol kökenli, plastikler, elyaflar, elastomerler, ilaçlar, deterjanlar, pestisitler, besin katkı maddeleri, gübreler, çözücüler) ve değişik kökenli boyalardır. Bu çalışmada, N-izopropil akrilamid monomerinin (NIPAAm) sıcaklık duyarlılığı ve 2-akrilamido-2-metil-1-propansülfonik asit monomerinin (AMPSA) monomerinin pH duyarlılığı özelliklerinin birleştiği bir akıllı polimerin sentezlenmesi, karakterizasyonu ve bazı katyonik boyarmaddelerin adsorpsiyonunda kullanılabilirliğinin incelenmesi amaçlanmıştır.