Oylum Höyük Erken Tunç Çağı toplumunda ağız ve diş sağlığı

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İBRAHİM SARI

Danışman: Ayşen Açıkkol Yıldırım

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezin konusunu Kilis İli sınırlarında yer alan Oylum Höyük'ten çıkarılan Erken Tunç Çağı'na ait insan iskeletlerine ait dişler oluşturmaktadır. Tezin amacı, toplumun ağız ve diş sağlığı ile yaşam biçimini belirlemektir. Tezin materyalini 1989-2004 yılları arasında kazıdan çıkarılan 98 bireye ait çene ve diş kalıntıları oluşturmaktadır. İskelet kalıntıları 2 fetüs (% 2,04), 31 bebek (% 31,63), 17 çocuk (% 17,35), 20 kadın (% 20,41), 18 erkek (% 18,37) ve 10 cinsiyeti belirsiz (% 10,20) bireye aittir. İncelenen toplam diş sayısı 1381'dir. Bunların 428'i süt dişi, 290'ı bebek ve çocuklara ait daimi diş ve 663'ü erişkinlere ait daimi diştir. Kadınlara ait daimi diş sayısı 181, erkeklere ait daimi diş sayısı 171 ve cinsiyeti belirsizlere ait daimi diş sayısı da 311'dir. Bu çalışmada erişkin bireylerde diş çürüğü % 7,94; diş taşı % 90,13; hipoplazi % 34,01; apse % 3,30 ve antemortem diş kaybı % 5,10 oranında tespit edilmiştir. Erişkinlerde periyodontal hastalık birey bazında incelenmiş olup, bu kapsamda araştırılan 21 bireyin tamamında alveol kaybına rastlanmıştır. Erişkinlerde daimi dişlerde genel aşınma skoru/puanı 3,04 olarak hesaplanmıştır. Bebek ve çocuklara ait süt dişlerinde hesaplanan diş çürüğü oranı % 0,71; hipoplazi oranı % 2,42 ve diş taşı oranı % 33,89'dur. Elde edilen tüm veriler ışığında Oylum Erken Tunç Çağı toplumunun geleneksel tarım toplumlarına benzerlik gösterdiğini, öğütülerek un haline getirilmiş tahılların tüketildiğini, besinlerin iyice pişirilerek yumuşatıldığını, bebeklerde ek gıdaya 1-1,5 yaş civarında başlandığını, bireylerin 0-6 yaş arasını kapsayan büyüme döneminde büyüme duraklamasına neden olan ciddi çevresel strese maruz kaldıklarını söylemek mümkündür. Anahtar Kelimeler: Oylum Höyük, Ağız ve DiĢ Sağlığı, Çene ve DiĢ Patolojileri.