Türkiye'nin denizyolu taşımacılığının Türkiye'nin dış ticaretine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ULUSLARARASI TİCARET VE LOJİSTİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SENAY AK
Danışman: ENGİN DURSUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye'nin dış ticaret hacminin genişlemesi büyük ölçüde deniz taşımacılığı sektörüne bağlıdır. Büyük hacimli ve ağır tonajlı malların düşük maliyet ile taşınabilmesi, ithalat ve ihracat işlemlerini daha ekonomik ve etkili hale getirmektedir. Ayrıca liman altyapısı, elleçleme kapasitesi ve teknolojik donanımı, malların liman aracılığıyla uluslararası pazarlara zamanında ve güvenli bir şekilde ulaşmasını sağlamaktır. Türkiye'nin stratejik konumu, deniz taşımacılığının kullanımını daha avantajlı hale getirmektedir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye denizyolu taşımacılığının ve Türkiye dış ticareti arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Ocak 2013- Şubat 2025 dönemine ilişkin aylık veriler kullanılarak zaman serisi analizi kullanılarak dış ticaretteki değişkenlerin korelasyon yapısı incelenmiştir. Bu değişkenlere ait veriler, ilgili kurumların resmi kaynaklardan sağlanmıştır. Analizin tutarlı bir sonuç sağlamsı adına aylık veriler olmasına dikkat edilmiştir. Verilerin derlenmesinin ardından, ekonometrik çözümlemede kullanılmak üzere gerekli düzenlemeler yapılmış ve ampirik analizde, tanımlayıcı istatistikleri, genişletilmiş Dickey-Fuller (1981, ADF) ve Phillips-Perron (1988) birim kök testlerini ve Blanchard-Quah (1988) yapısal vektör otoregresyon (SVAR) modelini içermektedir. Son olarak Hatemi ve Roca (2014) tarafından önerilen asimetrik nedensellik testleri uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, dış ticaret hacmindeki artış, artan ithalat ve ihracat hacimleri ve yarattığı istihdam olanakları nedeniyle ekonomik kalkınma ve büyüme üzerinde olumlu bir etkiye sahiptir.