Diskriminant fonksiyon analiz yöntemiyle cinsiyet belirlenmesi: Oylum Höyük örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DESTENAZ EYİOL

Danışman: Ayşen Açıkkol Yıldırım

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmanın konusu, Kilis ili sınırlarında yer alan ve Erken-Orta Tunç Çağı'na tarihlendirilen Oylum Höyük erişkin bireylerinden elde edilmiş metrik ölçüler yardımı ile oluşturulan diskriminant formüllerinden cinsiyet belirlemektir. Çalışmanın amacı, Tunç Çağı'na tarihlendirilen iskelet serilerinin cinsiyetleri belirlenirken bu döneme ait oluşturulmuş diskriminant formülleri olmaması sebebiyle farklı dönemlere ait formüllerin kullanılmasının sağlıklı sonuçlar vermemesi, Tunç Çağına ait formüller oluşturulmasını gerekli kılmış ve ilgili formüller oluşturularak bu anlamdaki eksiklik giderilmeye çalışılmıştır. Çalışma materyalini 1989-2017 yılları arasında Oylum Höyük kazılarından çıkarılan 100 erişkin bireye ait kafatası ve vücut kemikleri oluşturmaktadır. İskelet kalıntıları 47 erkek (%47), 52 kadın (%52) ve 1 cinsiyeti belirsiz bireye aittir. Çalışmanın metodu olarak Olivie ve Martin-Saller'in ölçüm ve endis metodları baz alınmıştır. Kafatası için 37 ölçü, mandibula için 12 ölçü, vücut kemikleri için 88 ölçü alınmıştır. Bu ölçülerden mandibula için 5 endis hesaplanırken, vücut ölçüleri için 23 endis hesaplanmıştır. Bu çalışmada diskriminant analizi sonucunda kafatası için en güvenilir ölçünün Maximum Ramus Genişliği (%100.0) olduğu görülürken, vücut kemikleri için uzunluk ölçülerinin en güvenilir sonuçlar verdiği görülürken, uzunluk ölçüsü alınamadığı durumunda claviculadan cinsiyet tayini yapılabildiği tespit edilmiştir. Buna göre Clavicula için Gövde Ortası Sagittal Çap (%78.6) ve Gövde Ortası Çevre (%78.6) oranında doğru ayırma oranı vermiştir. Anahtar Kelimeler: Erken ve Orta Tunç, Oylum Höyük, Cinsiyet Tayini, Diskriminant Analizi, Kafatası Ölçüleri, Vücut Ölçüleri