BALDIRZÂDE MEHMED EFENDİ'NİN FEZÂİL-İ HAREMEYN ADLI ESERİ(İNCELEME-METİN)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MURAT ARSLAN
Danışman: Ebubekir Sıddık Yücel
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Baldırzâde Mehmed Efendi, XVI. yüzyılın ikinci yarısında Bursa'da dünyaya geldi. Doğum tarihi kesin olmayan Baldırzâde'nin 1650'li yıllardan sonra doğduğu tahmin edilmektedir. Osmanlı ilmiye sınıfına mensup olan müellif, İstanbul ve Bursa'daki önemli medreselerde müderrislik görevlerini yerine getirdi. Bildiğimiz kadarıyla 12 tane eseri bulunmaktadır. Bu eserler birbirinden farklı alanlarda yazılmış ve bu durumdan ötürü çağdaşları tarafındanda takdir toplamıştır. Çalışmamızın konusunu oluşturan Fezâil-i Haremeyn adlı eseri Mekke ve Medine tarihi üzerine yazdığı eserler arasındadır. Bu eseri Mekke'ye kadılık vazifesi ile gönderildiği yıllarda kaleme almıştır. Mekke'de bir yıl kadılık görevi yürüten müellif, görevinin bitiminden sonra da bir süre burada kalmıştır. Eserinde Mekke ve Medine ile alakalı geçmişten ve kendi döneminden önemli bilgiler mevcuttur. Farklı alanlarda ön plana çıkan Baldırzâde, bu eserinde kullandığı kaynaklara ve anlattığı olaylara hakimiyeti ile tarihçiliğini de ispatlamaktadır. Eserde, Kâbe'nin tarih boyunca inşa süreçlerinden, gördüğü önemli tamirlerden bahsetmekle birlikte İslam tarihinin ilk dönemlerindeki mekanları ve bazı olayları da anlatma gayreti içerisindedir. Aynı zamanda Haremeyn'in ziyaret edilmesi gereken yerlerinden, ziyaret esnasında uyulması gereken kurallardan da uzun uzun bahseden Baldırzâde, rehber kitap özelliği taşıyan bir eser meydana getirmiştir. Anahtar Kelimeler: Baldırzâde Mehmed Efendi, Osmanlı Devleti, Mekke, Medine, Fezâil, Kâbe, Edep, Hürmet, Ziyaret