Türk bankacılık sektöründe likidite riskini belirleyen faktörler: Bir panel veri uygulaması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FİKRET ALTAN

Danışman: MEHMET DEMİR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kısaca, bankanın yükümlülüklerini yerine getirecek düzeyde likiditeye sahip olmaması şeklinde tanımlanan likidite riski, bankacılık sektörüne özgü önemli risklerden biridir. Finansal sistemde yer alan yatırımcılar ve tasarruf sahiplerini bir araya getirmede finansal aracılık fonksiyonunu icra eden bankaların bu yönde yaşayacakları bir risk veya kriz durumu reel kesimi de olumsuz etkileyecektir. Dolayısıyla likidite riskinin etkin bir şekilde yönetilmemesi, mikro açıdan bankacılık sektörünü makro açıdan ise ülkenin ekonomik gelişimini engelleyecektir. Bu çalışmanın amacı, Türk bankacılık sektöründe faaliyet gösteren mevduat bankalarının likidite riskini belirleyen faktörleri araştırmaktır. Bu bağlamda, 2009-2014 yıllarını kapsayan dönemde Türk bankacılık sektöründe faaliyet gösteren 28 mevduat bankasının yıllık verileri elde edilmiş ve likidite riski yönetiminde etkili olan faktörler statik ve dinamik panel veri regresyon yöntemi ile test edilmiştir. Likidite riski modelinin tahmin edilmesinde Havuzlanmış En Küçük Kareler (EKK), Tesadüfi Etkiler ve Sabit Etkiler gibi geleneksel statik panel veri yöntemlerinin yanı sıra sistem iki aşamalı genelleştirilmiş momentler metodu da (GMM) kullanılmıştır. Statik panel veri tahmin yöntemlerinin içsellik sorununu dikkate almaması nedeniyle likidite riski modelinin yorumlanmasında değişkenlerin içsel olma durumlarını da göz önünde bulunduran sistem GMM tahmincisi kullanılmıştır. Bu model ile elde edilen bulgulardan hareketle gecikmeli likidite, mevduat oranı, alınan krediler ve varlık kârlılığı gibi değişkenler ile likidite riski değişkeni arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Buna karşılık, banka büyüklüğü ile likidite riski arasında negatif ve anlamlı bir ilişki olduğu da tespit edilmiştir. Ayrıca, banka sermayesi, takipteki krediler, özkaynak kârlılığı, faiz dışı gelirler ve faiz marjı değişkenleri ile likidite riski arasında istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar bulunamamıştır.