Doğum eyleminin 4. evresindeki doğum korkusunun anne bebek bağlanmasına ve emzirme tutumuna etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ebelik, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÇAĞLA KARABULUT

Danışman: Gülbahtiyar Demirel

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, doğum eyleminin 4. evresindeki doğum korkusunun anne-bebek bağlanmasına ve emzirme tutumuna etkisini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Tanımlayıcı tipte olan araştırma Sivas merkezinde yer alan Sivas Numune Hastanesi Doğum Sonu Servisi ve Ameliyat Servisi'nde yapılmıştır. Örneklem büyüklüğü güç analizi kullanılarak hesaplanan araştırmada örneklem hacmi; =0,05 anlamlılık düzeyinde, 1- =0,95 güven aralığında, =0,20 hata riski ile 1-β=0,80 güçte toplam kişi sayısı 685 (sezaryen doğum yapmış 162 anne, normal vajinal doğum yapmış 523 anne) olarak tespit edilmiştir. Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından literatür bilgisi doğrultusunda oluşturulan "Kişisel Bilgi Formu", "Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği B Versiyonu", "Anne-Bebek Bağlanma Ölçeği", "Emzirme Tutumunu Değerlendirme Ölçeği" ile toplanmıştır. Uygulamaya geçmeden önce etik kuruldan (etik karar no: 2018-01/29) ve çalışmanın yapılacağı kurumdan (19448395-044 sayılı) yazılı izin alınmıştır. Çalışma kriterlerine uyan bireylere (okur yazar olması, herhangi bir psikiyatrik hastalığı olmaması, çalışmaya katılmaya gönüllü olması vb.) araştırmanın amacı ve içeriği hakkında bilgi verilmiş ve katılımları için yazılı onamları alınmıştır. Formlar araştırmacı tarafından doğumdan hemen sonraki ilk 2 saat içerisinde lohusanın bulunduğu odada yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak uygulanmıştır. Çalışmadan elde edilen verilerin değerlendirilmesinde student t testi, Spearman korelasyon testi, Man Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, Ki-kare testi kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde istatistiksel anlamlılık 0,05 önem düzeyinde incelenmiş olup SPSS 23 versiyonu kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, doğum korkusu düzeyi arttıkça anne bebek bağlanma düzeyi azalmakta, emzirmeye yönelik tutum daha olumsuzlaşmaktadır. Normal vajinal doğum yapan kadınlarda; anne bebek bağlanması ve emzirmeye ilişkin tutum daha olumlu ve daha iyi, doğum korkusu düzeyi daha düşüktür. Özellikle sezaryen doğum yapan kadınlarda olmak üzere normal vajinal doğum yapanlarda da klinik düzeyde doğum korkusu yaşanmaktadır. Elde edilen bu sonuçlar doğrultusunda kadınlar; psikolojik olarak doğuma hazırlanmalı, ruhsal farkındalık artırılmalı, ortaya çıkabilecek birçok ruhsal sorun erken tanınmalı, önlenmeli, erken müdahale edilmeli ve ilgili sağlık birimine yönlendirilmeli, doğum korkusunu azaltmaya yönelik çalışmalar yapılmalıdır. Gebelik ve doğumla ilgili gebelere eğitim ve danışmanlık verilmeli, doğuma hazırlık sınıfları yaygınlaştırılmalı, gebe ve eşlerinin bu sınıflara katılımları desteklenmelidir. Ayrıca isteğe bağlı sezaryen oranının azaltılması için kadınların normal vajinal doğum konusunda görsel ve işitsel materyallerle bilgilendirilmesi önerilebilir. Anahtar Kelimeler: Doğum korkusu, Doğum eylemi, Bağlanma, Emzirme tutumu, Ebe