İstismarcı Yönetim Tarzının Örgütsel Sapma Davranışlarına Etkisi : Asistan Hekimler Örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE AŞKIN
Danışman: Ferda Alper Ay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, istismarcı yönetim tarzının örgütsel sapma davranışı üzerine olan etkisini asistan hekimler üzerinde incelemektir. Araştırmanın evrenini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan asistan hekimler oluşturmuştur. Veriler, üç bölümden oluşan anket veri toplama aracı ile toplanmıştır. Bu ankette; kişisel bilgi formu, üretim karşıtı iş davranışları ölçeği ve istismarcı yönetim ölçeği yer almaktadır. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS (Ver. 22.0) programı ile değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde, ortalama, standart sapma, korelasyon ve regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. İkili karşılaştırmalarda bağımsız gruplar için t-Testi ve Mann- Whitney U Testi kullanılırken, çoklu karşılaştırmalarda ise MANOVA ve Kruskal-Wallis H Testi kullanılmıştır. Parametrik olmayan testler gruplardaki kişi sayısı dağılımlarının dengeli olmadığı durumlarda tercih edilmiştir. Bütün analiz sonuçları için anlamlılık düzeyi < 0.05 olarak belirlenmiştir. Katılımcıların %41.5'i 1-2 yıldır asistan hekim olarak çalışmaktadır. Katılımcıların %43.4'ü mevcut kurumda 1-2 yıldır çalışmakta, %35.8'i 4-6 arasında aylık nöbetçi, %79.2'si haftada 51 saat ve üzeri çalışmaktadır. Asistan hekimlerin %43.4'ü "ağır" bir iş yüküne sahip olduğunu, %88.1'i kesintisiz çalışma saatlerinin 24 saatten fazla olduğunu, %42,8'i yöneticilerin "bazen" işle ilgili düşüncelerini dikkate aldıklarını, %39'u iş ve iş doyum düzeylerinin "iyi" olduğunu belirtmiştir. Örgütsel sapma açısından, uzmanlık alanlarına göre, cerrahi branş asistanlarında örgütsel sapma boyutlarından sabotaj ortalama puanları dahili branş asistanlarına göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Cinsiyete göre, kötüye kullanma ortalamasının erkek asistanlarda anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlenmiştir. İstismarcı yönetim açısından, iş yükü ağır olanlarda; kesintisiz çalışma saati 12-24 saat ve 24 saatten fazla olanlarda istismarcı yönetim algısı daha yüksek çıkmıştır. İstismarcı yönetim ile örgütsel sapma boyutları arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler saptanmıştır. İstismarcı yönetim tarzının kötüye kullanma, sabotaj, geri çekilme ve çalma boyutlarını anlamlı düzeyde ve pozitif olarak etkilediği belirlenmiştir. Sonuç olarak istismarcı yönetim uygulamaları örgütsel sapma davranışlarını artırdığı ve çalışanın üretkenliğini ve örgütün verimliliğini olumsuz etkilediği söylenebilir. Anahtar Kelimeler: İstismarcı Yönetim, Üretkenlik Karşıtı İş Davranışları, Örgütsel Sapma, Asistan Hekimler