Cengiz Aytmatov ve Yaşar Kemal'in romanlarında tabiat

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYBALA SELCEN DOYMUŞ

Danışman: Sevinç Yıldız

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada temsil ettikleri ulusların edebiyatında uyandırdıkları yankının yanı sıra dünya edebiyatında da kendine yer bulup çokça okunmuş, eserlerini aynı dönemlerde tanıklık ettikleri siyasi ve sosyal süreçler doğrultusunda toplumcu gerçekçi bir edebiyat anlayışıyla vermiş Cengiz Aytmatov ve Yaşar Kemal'in benzer tabiat algıları ve bu algının sanat anlayışları ile eserlerine yansıyışı ele alınmaktadır. Yaşam öykülerinden hareketle yazarların kendi tabiatlarının nasıl şekillendiği üzerinde durularak iki yazarın konuya uygun olarak seçilmiş eserleri sanat anlayışları çerçevesinde ve tabiat merkezinde şahıs kadrosu, hayvanlar, sosyal hayat, sözlü edebiyat ve dil/anlatım yönüyle incelenip tahlil edilerek örneklerle temellendirilmiş ve bir senteze ulaşma gayretinde olunmuştur. Eserlerde tabiatın farklı algı, olgu ve sembolik yansımalarının değerlendirilmesinin yanı sıra, yazarların toplumcu gerçekçi edebiyat anlayışları ve tabiat meseleleriyle ilgili büründükleri aktivist kimlik doğrultusunda bu konuda topluma ve tüm dünyaya vermek istedikleri mesajların altı çizilmiştir. Edebiyatın sosyal faydacılık yönünün etkisi dikkate alındığında iki yazarın tabiatla ilgili müşterek tutum ve görüşlerinin hem toplum hem de edebiyat sahası açısından kültürel, psikolojik, sosyolojik, ekosistemsel açıdan büyük önem arz ettiği, iki yazarın eserlerinin toplumların ve yeni nesillerin tabiat konusunda bilinçlenmesinde, faydacı çevre politikaları oluşturulmasında etkili olabileceği sonucuna varılmıştır.