Chiari malformasyonu tanılı yetişkin grup ile sağlıklı yetişkin grubun kognitif fonksiyonlarının karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SİNİR BİLİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MİHRAP KARAKAYA
Danışman: Ünal Özüm
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Chiari Malformasyonunun (CM) bilişsel arka planı henüz net bir şekilde aydınlatılmamış ve bu konuyla ilgili çalışmalar sürmektedir. Bu çalışma CM'nin bireylerde hafıza, dikkat, problem çözme becerisi, öğrenme vb. bilişsel işlevlerini malformasyon sebebiyle etkilenip etkilenmediğini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Çalışmamıza CM tanılı ve sağlıklı kontrol grubundan oluşan yaşları 19-69 arasında değişen herhangi bir psikopatoloji saptanmamış, organik bir hastalığı (epilepsi vb.) bulunmayan nöropsikolojik testlerin uygulandığı 60 (CM tanılı 13 kadın, 17 erkek; sağlıklı 15 kadın 15 erkek) birey dahil edilmiştir. Her bireye belirlenen nöropsikolojik testler aynı sırada uygulanmış ve verilerin istatistik analizi parametrik şartları sağlayanlarda Indepent Sample T testi, sağlamayanlarda bağımsız iki grup için Mann Whitney U testi kullanılarak yapılmıştır. Sayımla elde edilen verilerin değerlendirilmesinde ise Ki Kare testi kullanılmıştır. p<0,05 anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen veriler değerlendirildiğinde CM tanılı bireylerin sözel ve görsel belleği hem kısa süreli hem uzun süreli hem de tanıma alt boyutunda ölçen testlerde sağlıklı bireylerin gerisinde kaldığı saptanmıştır (p<0,05). Bu durum malformasyonun öğrenme ve hafızayı etkilediğini gösterir. Çalışmamız genel literatürden farklı olarak elde edilen sonuçları el tercihi, cinsiyet, madde kullanımı ve eğitim düzeyi alt boyutlarında da değerlendirmiştir. Madde kullanımı ve eğitim durumu sözel belleği, el tercihi ise dikkati ölçen testlerde etkili bir alt boyuttur. Cinsiyet alt boyutu iki grup için de benzer sonuçlar göstermiştir. Araştırmanın sonucuna göre literatürde genel olarak hipokampus ile ilişkilendirilen hafıza işlevlerinin serebellum zarar gördüğünde bu durumdan etkilendiği bilgisine varılmıştır. Yine ölçülen madde kullanımı ve eğitim alt boyutu da bu durumu farklı bir açıdan desteklemektedir. Literatürde ön frontal lob ile ilişkilendirilen öğrenme ve dikkat ise yine el tercihi alt boyutunda serebellumun hasar görmesinden etkilenmiştir denilebilir. Anahtar Kelimeler: Chiari Malformasyonu, Serebellum, Nöropsikolojik Test, Dikkat, Hafıza, Hipokampus, Ön Frontal Lob