Doğum sonrası dönemde annelerin COVİD-19 korkusunun anne-bebek bağlanması ve emzirme öz-yeterliliği ile ilişkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE POLAT

Danışman: İlknur Yıldız

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, doğum sonrası dönemde annelerin COVID-19 korkusunun, anne-bebek bağlanması ve emzirme öz-yeterliliği ile ilişkisinin incelenmesi amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma, Sivas Numune Hastanesi Kadın Doğum servisinde 01 Aralık 2020-31 Mayıs 2021 tarihleri arasında, doğum yapan 258 anne ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri, Anne ve Bebek Tanıtıcı Bilgi Formu, COVID-19 Korkusu Ölçeği, Taylor Anne-Bebek Bağlanması Ölçeği, Emzirme Öz-yeterliliği Ölçeği (Kısa Formu) kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmanın yapılabilmesi için etik kurul onayı ile kurum izinleri alınmıştır. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde, SPSS 23.0 programı kullanılarak tanımlayıcı testler, t testi, ANOVA varyans analizi, Pearson Korelasyon analizi ve Lineer Regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan annelerin yaş ortalaması 28.21±5.6 yıl olup, %98.4'ünün evli, %89.1'inin çalışmadığı ve %68.3'ünün çekirdek ailede yaşadığı belirlenmiştir. Annelerin %12.8'inin COVID-19 tanısı aldığı, COVID-19 tanısı alanların %57.6'sının bebeğini kaybetmekten korktuğu belirlenmiştir. Annelerin, orta düzeyde COVID-19 korkusu yaşadıkları ve annelerin, anne-bebek bağlanması sorunu yaşamadıkları ve emzirme öz-yeterliliklerinin yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Araştırmada annelerin, COVID-19 korkusu puanları ile emzirme öz-yeterliliği puanları arasında negatif yönde ve düşük düzeyde bir ilişkinin olduğu; COVID-19 korkusundaki artışın, annelerin emzirme öz-yeterliliğini 0.203 kat anlamlı bir şekilde azalttığı belirlenmiştir. Araştırmada, annelerin bebeğini emzirme sıklığı ile COVID-19 korkusu düzeyi arasında anlamlı farklılıklar olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Annelerin eğitim durumu, çalışma durumu, gebelik sayısı, çocuk sayısı ile anne-bebek bağlanması arasında anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür (p<0.05). Annelerin gebelik sayısı, çocuk sayısı ve daha önceki çocuklarını emzirme durumu, bebeğini emzirme sıklığı ve bebeğini beslediği besin türü ile annelerin emzirme öz-yeterlilik düzeyi arasında anlamlı farklılıklar olduğu saptanmıştır (p<0.05). Sonuç olarak, araştırmada doğum sonrası dönemde annelerin COVID-19 korkusunun orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Araştırmada, COVID-19 korkusu ile anne-bebek bağlanması arasında önemli ilişki olmadığı; COVID-19 korkusu arttıkça emzirme öz-yeterliliği düzeyinin azaldığı belirlenmiştir. Annelerin COVID-19 korku düzeyleri değerlendirilerek, annelere COVID-19 hakkında eğitimler verilmelidir. Anahtar Kelimeler: Anne-Bebek Bağlanması, COVID-19 Korkusu, Emzirme Öz-yeterliliği, Doğum Sonrası Dönem, Hemşirelik.