KOAH'lı hastalarda beslenme, yorgunluk durumu ve bakım bağımlılığının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE AYDEMİR
Danışman: Hatice Tel Aydın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırma, KOAH'lı hastalarda beslenme, yorgunluk durumu ve bakım bağımlılığının değerlendirilmesi amacı ile kesitsel ve analitik olarak yapıldı. Araştırma, Şubat 2022- Temmuz 2022 tarihleri arasında Sivas Numune Hastanesi Göğüs Hastalıkları Kliniklerinde yatarak tedavi gören KOAH tanılı 194 hasta ile gerçekleştirildi. Araştırma verileri, Kişisel Bilgi Formu, Mini Nütrisyonel Değerlendirme Formu, KOAH ve Astım Yorgunluk Ölçeği ve Bakım Bağımlılığı Ölçeği kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemiyle elde edildi. Araştırma verileri, SPSS 25.0 programında tanımlayıcı istatistik testleri, t testi, ANOVA, Pearson Korelasyon ve Lineer Regresyon analizi ile değerlendirildi. Verilerin değerlendirilmesinde anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edildi. Araştırmaya katılan hastaların çoğunluğunu; erkek, 60 yaş ve üzerinde yaş ortalamalarının 67.59+ 9.78, evli, ilköğretim mezunu, çalışmayan, ev hanımı, geliri giderine denk, fazla kilolu, hastalık nedeniyle günlük bakımda yardıma ihtiyaç duyan ve KOAH dışında başka kronik hastalık tanısı olan bireylerin oluşturduğu belirlendi. Katılımcıların çoğunluğunun KOAH'ın ikinci ve üçüncü evresinde yer aldığı, KOAH nedeniyle sürekli ve birden fazla ilaç kullandığı, evde uzun süreli oksijen tedavisi uyguladığı ve KOAH ile ilgili eğitim aldığını ifade ettiği belirlendi. Hastaların KOAH Değerlendirme Testi puan ortalamalarının 24.53±8.42 ve hastalık şiddetinin yüksek olduğu; Mini Nütrisyonel Değerlendirme Formu puan ortalamalarının 22.54±4.04 ve malnütrisyon riski altında olduğu; KOAH Yorgunluk Ölçeği puan ortalamalarının 59.93±15.28 ve orta düzeyde yorgunluğa sahip oldukları ve Bakım Bağımlılığı Ölçeği puan ortalamalarının 75.93±12.58 ve çok düşük düzeyde bakım bağımlılığı olduğu belirlendi. Hastaların yaş, sigara kullanma, hastalık tanı süresi, kullandığı ilaç sayısı, FEV 1 değeri ve hemoglobin düzeyinin hastalık şiddetini etkilediği, yaş ve kullanılan ilaç sayısı arttıkça bakım bağımlılığı ile malnütrisyon riskinin de arttığı belirlendi. 6 Hastaların hastalık şiddetinin beslenme, yorgunluk ve bakım bağımlılığı puanları üzerinde anlamlı etkisinin olduğu, KOAH şiddeti arttıkça, malnütrisyon riski, yorgunluk ve bakım bağımlılığının da arttığı saptandı. Hastaların nütrisyon puanları arttıkça bakım bağımlılığı puanlarının arttığı ancak yorgunluk puanlarının azaldığı belirlendi. KOAH'lı hastalarda beslenme, yorgunluk durumu, hastalık şiddeti ve bakım bağımlılığını birlikte incelediğimiz çalışmamızın sonuçlarına göre araştırmaya katılan KOAH'lı hastaların KOAH hastalık şiddetinin yüksek olduğu, malnütrisyon riski altında bulundukları, orta düzeyde yorgunluk yaşadıkları ve hastalarda çok düşük düzeyde bakım bağımlılığının olduğu belirlenmiştir. Hemşirelik bakımında beslenmeyi düzenlemeye, yorgunluğu ve bakım bağımlılığını azaltmaya yönelik hemşirelik girişimlerine önem verilmelidir. Anahtar Kelimeler: Beslenme, Hastalık Şiddeti, Hemşirelik, KOAH, Yorgunluk, Bakım Bağımlılığı.