Kargo şirketlerinde nakliye aracı seçiminde kullanılan kriterlerin önemlerinin FUCOM ile analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEBNEM BİRDAL
Danışman: Alptekin Ulutaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Lojistik, güncel anlamını kazanmadan önce genellikle firmaların girdi ve çıktı unsurlarından bahsederken kullanılan ve aynı zamanda nakliye olarak da ifade edilen bir kavramdı. Gün geçtikçe sahip olduğu bu dar anlamdan çıkarak, günlük hayatımızda yer edinmiş ve önemli bir role sahip olmuştur. Bu nedenle bu çalışmada lojistik sektörü ve lojistik sektörünün en önemli unsularından biri olan taşımacılık üzerinde durulmuştur. Küreselleşme ile birlikte her ticari kuruluş varlığını korumak için maliyet optimizasyonu yapmak zorunda kalmıştır. Bundan dolayı, bu çalışmada taşımacılığın en büyük maliyet unsurlarından olan nakliye aracı seçimi üzerinde durulmuştur. Doğru nakliye aracı seçiminin lojistik sektörü içerisinde en önemli dinamiklerden biri olduğuna inanılmaktadır. Bu nedenle, kargo şirketlerinin hafif ticari nakliye aracı seçiminde hangi kriterlere daha fazla önem verdikleri saptanmaya çalışılmıştır. Kriterlerin önem seviyelerinin belirlenmesinde çok kriterli karar verme yöntemlerinden olan the Full Consistency Method (FUCOM- Tam Tutarlılık Yöntemi) kullanılmıştır. Kriterlerin önemlerinin FUCOM ile analizi için gerekli olan veriler çalışma alanı olarak seçilmiş olan Sivas ilinde yer alan en büyük beş kargo şirketinin şube müdürlerinden elde edilmiştir. Bu çalışmada, 6 ana kriter ve bu ana kriterlere bağlı toplamda 18 alt kriter değerlendirilmiştir. FUCOM yönteminin bu veriler üzerinde uygulanması sonucunda, elde edilen bulgulara göre kargo şirketlerinde araç seçiminde kullanılan en önemli ilk üç kriter sırası ile yakıt tüketimi (0,113), markanın filoya uygunluğu (0,077) ve aracın sıfır km fiyatı (0,070) olarak bulunmuştur. Araştırmanın bulgularına göre, en az önemli bulunan kriter ise kullanım kolaylığı olmuştur. Nakliye aracı seçimi ile ilgili yerli literatürde yapılmış olan çalışma sayısının sınırlı olduğu görülmektedir. Bu çalışma, kargo şirketlerinin hafif ticari nakliye aracı seçiminde kullandıkları kriterleri ve bu kriterlerin önem ağırlıklarının analizi yapılırken, FUCOM yönteminin kullanıldığı ilk çalışma olarak literatürde yer alacaktır. Bu sebeplerden dolayı bu çalışma ile hem yerli hem de yabancı literatüre katkı sağlanacağı düşünülmektedir.