Sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim programı okuryazarlığı algısının incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALPEREN DUMAN

Danışman: Osman Kubilay Gül

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ulusal ve uluslararası veri tabanlarında yapılan araştırmalar sonucunda farklı alanlarda, branşlarda öğretim programı okuryazarlığı algısına yönelik çeşitli çalışmaların yapıldığı görülmüştür. Ancak vatandaş yetiştirme konusunda oldukça kritik role sahip olan Sosyal bilgiler dersi alanında, sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim programı okuryazarlık algılarının incelenmesi konusunda herhangi bir çalışma yapılmadığı görülmüştür. Literatürde sosyal bilgiler öğretmenleri ile ilgili böyle bir çalışmanın yapılmamış olması sebebiyle bu araştırma yapılmıştır. Bu araştırmanın amacı; sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim programı algı düzeylerini belirlemektir. Araştırmada sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim programı okuryazarlığı algılarının cinsiyet, yaş, lisansüstü eğitim alma, hizmet içi eğitim alma, program geliştirme çalışmasına katılma değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediği alt problemleri üzerinde durulmuştur. Bu araştırmada, sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim programı okuryazarlığına ilişkin algıları incelendiğinden betimsel tarama yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Bu araştırmanın evrenini Sivas ilinde eğitim öğretime devam eden sosyal bilgiler öğretmenleri, örneklemini ise Sivas ilinde Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı özel ve devlet okullarında görev yapan 203 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Örneklem grubuna dahil edilecek öğretmenler kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Araştırma kapsamında veri toplama aracı olarak Keskin (2020) tarafından geliştirilen 38 madde ve 4 boyuttan oluşan "Öğretmenlerin Öğretim Programı Okuryazarlığı Algı Ölçeği" kullanılmıştır. Veri toplama süreci örneklemi oluşturan öğretmenler ile yüz yüze görüşme sağlanarak yaklaşık 15-20 dakikalık periyotlarla gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen verilerin analizinde SPPS 22 paket programından yararlanılmıştır. Araştırmadan elde edilen betimsel verilerin sonucunda sosyal bilgiler öğretmenlerinin program okuryazarlığı algılarının cinsiyet, lisansüstü eğitim alma, hizmet içi eğitim alma, program geliştirme çalışmalarına katılma durumlarının öğretim programı okuryazarlığına etki etmediği bilgisine ulaşılmıştır. Ancak yaş değişkeninin sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim programı okuryazarlığı algılarına 21-30 yaş ile 31-40 yaş arasında ve 21-30 yaş ile 41-50 yaş aralığındaki öğretmenler arasında etki ettiği tespit edilmiştir.