Diş hekimlerinin periapikal radyografiler ve konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (CBCT) görüntülerine göre uygulayacakları endodontik tedavi seçeneklerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA MELDA KENGEL
Danışman: Demet Altunbaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Endodontik tanı ve tedavi sonrası değerlendirme standartı olarak periapikal radyografiler (PA) uzun zamandır kullanılmaktadır. Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (CBCT) ile görüntüleme ise şuan endodontik tedavilerde kullanılan nispeten yeni bir teknolojidir. Çalışmamızın amacı ağız diş ve çene cerrahisi, periodontoloji, endodonti, protetik diş tedavisi hekimleriyle diş hekimlerinin endodontik tedavi gerektiren hastalarda uygulayacakları tedavi planlarının PA radyografiye ve CBCT'ye göre göstermiş olduğu değişikliklerin araştırılmasıdır. Endodontik tedavi gerektiren 8 farklı hastanın tedavi öncesine dair tanımlayıcı bilgileri, anamnez formları, digital radyografileri ve CBCT kesitleri, mevcut kayıtlı hasta arşivinden elde edildi. Her hasta için oluşturulan vaka tanımları ilgili dişe ait radyografik görüntülerin basılı bir kopyasıyla toplam 305 hekime sunuldu. Hekimlerin ilk aşamada PA radyografik görüntüler, ikinci aşamada ise CBCT kesitlerini inceleyerek 8 vaka için her vakaya uygun belirlediğimiz tedavi seçenekleri üzerinden seçim yapmaları ve tedaviye karar verme aşamasındaki zorluk derecesini 1'den 5'e kadar olan skalada seçmesi istendi. Ayrıca anketin ikinci aşamadaki CBCT yorumlaması da ilk aşamadan en az 4 hafta sonra yapıldı. Veriler istatistiksel olarak analiz edildi. Akut ve kronik apikal periodontitisli vakalarda her iki aşamada da hekimlerin çoğunluğunun çok seanslı kök kanal tedavisi ve restorasyonu tercih ettiği, fasiyal selülit vakasında hekimlerin çoğunluğunun her iki aşamada da çok seanslı kök kanal tedavisine başlanarak NSAİİ ve antibiyotik reçete edilmelidir tedavi yöntemini tercih ettikleri, kronik apikal abse vakasında hekimlerin çoğunluğunun her iki aşamada da çok seanslı kök kanal tedavisini tercih ettikleri görüldü. Geniş lezyonlu molar dişe ait vakada ağız diş ve çene cerrahisi hekimleri ile diş hekimlerinin çoğunluğu her iki aşamada da çekim tercih ederken, endodonti hekimleri çok seanslı kök kanal tedavisi ve restorasyon uygulamasını tercih etti. İlave kanalın tedavisi yapılmadığı için semptomatik hale gelen vakada hekimlerin çoğunluğu her iki aşamada da cerrahi olmayan kanal yenilemesini tercih ederken, CBCT ile yapılan tedavi planlaması sonucunda bu tedavi seçeneğini seçen hekim yüzdesi ağız diş ve çene cerrahisi, protetik diş tedavisi hekimleri ile diş hekimlerinde ilk aşamaya göre artış gösterdi. Kanal tedavisi sonrası enfeksiyonun giderilemediği vakada hekimlerin çoğunluğunun her iki aşamada da cerrahi olmayan kanal yenilemesi ardından endodontik cerrahi uygulamasını tercih ettiği, endodonti hekimlerinin ise çoğunluğunun her iki aşamada da cerrahi olmayan kanal yenilemesini tercih ettikleri görüldü. Kanal tedavisi yapılan ancak tedavi sonrasında lezyon geliştiği görülen asemptomatik vakada ise hekimlerin çoğunluğu ilk aşamada cerrahi olmayan kanal yenilemesini tercih ederken, ikinci aşamada tedaviye gerek yoktur, bekleme ve gözlem yapılmalıdır uygulamasını tercih etti. Endodonti hekimlerinin çoğunluğu her iki aşamada da cerrahi olmayan kanal yenilemesini tercih etti. Endodonti hekimlerinin diğer hekimlere göre tedavi planlamasını her iki aşamada da daha konservatif yaptığı ve zorluk derecesi algılarının diğer hekimlere göre daha düşük olduğu görüldü. Anahtar Kelimeler: Radyografi, Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi, Anket, Periapikal hastalıklar.